{"id":1444,"date":"2019-11-22T15:47:19","date_gmt":"2019-11-22T15:47:19","guid":{"rendered":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/?p=1444"},"modified":"2019-11-22T15:49:19","modified_gmt":"2019-11-22T15:49:19","slug":"cln-garante-stock-no-presu-fos-ba-natal-no-tinan-foun","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/2019\/11\/22\/cln-garante-stock-no-presu-fos-ba-natal-no-tinan-foun\/","title":{"rendered":"CLN Garante Stock no Presu Fos ba Natal no Tinan Foun"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Reportajen\u00a0Francisco JDA<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Oxfam Organiza seminario ho tema \u2018Hasae Produsaun Fos Lokal, Konta ho Partisipasaun Feto\u201d. Iha seminar ne\u2019e Presidente Centro Logistiku Nasional (CLN), Augusto Trindade Junior expressa katak produsaun fos local seidauk to\u2019o atu hakonu konsumu nasional. Rai mak potensia ba halo natar 80 mil hektare resin maibe foin mak halo deit 15 mil hektares resin. Maibe nia garante katak stock fos naton ba Natal no Tinan Foun.<\/p>\n<p>Seminar ne\u2019e halo ho objetivo atu stimula diskusaun publik kona ba asuntu oinsa hasae produsaun fos local. hatene dezafiu sira no opurtunidade investementu ba hasae produsaun fos local no involve no influensia, vertikalmente no horizontalmente, hanoin diak sira hodi fo atensaun liutan ba hasae produsaun fos local. Seminar ne\u2019e halao iha Salaun Joao Paulo II, iha Comoro Dili.<\/p>\n<p>Tuir Presidente Centro Logistiku Nasional (CLN), Augosto Junior Trindade, afirma, fulan Novembro ho Dezembro, Natal no Tinan Foun\u00a0\u00a0 CLN sempre preokupa ho stock fos,\u00a0 tanba fos lokal dadaun ne\u2019e iha 600 toneladas deit.<\/p>\n<p>\u201cAmi servisu hamutuk ho seitor privadu ho kompania importador sira atu garante katak situasaun ida ne\u2019e, tama iha fulan Novembro no Dezembro ita nia stock la iha problema. Ita hotu fiar katak estadu konserteza lakohi nia povo festeza Natal ho Tinan Foun ho fali situasaun ida ne\u2019eb\u00e9 menus ai-han,\u201d tenik Augosto iha Salaun Sao Paulu II, Comoro 22\/11\/2019.<\/p>\n<p>Nia haforsa liu tan dehan, tuir dadus diagnostika hatudu rai ne\u2019eb\u00e9 potensial ba natar iha 80 mil hectares resin no rai ne\u2019eb\u00e9 potesial no utuliza ona iha 15 mil hectares resin. No produtividade uma kain ida bele kaer 3,65 hectares natar. Kada tinan ema ida konsumu fos 106 kg no populasaun hotu-hotu konsumu fos husi fulan too tinan hamutuk 133,974 toneladas.<\/p>\n<p>Augusto ne\u2019ebe nudar mos membro RENETIL ne\u2019e mos dehan konsume nasional kada tinan boot tebe-tebes, tamba ne\u2019e presija servisu hamutuk ho seitor privadu, nune\u2019e bele ajuda no sira bele hatama fos husi rai liur. Maibe ho presu ida ne\u2019eb\u00e9 natoon nune\u2019e komunidade sira bele asesu iha tempo Natal no Tinan Foun<\/p>\n<p>\u201cDadus husi Ministerio Agrikultura hatudu ita nia produsaun menus. Maibe ho buat sira ne\u2019e CLN agora servisu hamutuk ho ministerio Agrikultura ho Secretariado Coperativa ho IJE para oinsa atu fokus ba hasae produsaun iha rai laran. CLN sei sai garantor ba merkadu maibe se mak dudu produsaun rai laran Ministeriu Agrikultura, no agrikutor sira,\u201d Dehan Augusto Junior.<\/p>\n<p>Besik tama ba natal no tinan foun CLN halo ona diskusaun ho importador sira para presu fos ne\u2019e la bele book an. Nune\u2019e CLN mos husu ona ba importador sira liu-liu iha foho, presu fos ne\u2019e hanesan iha Dil, \u00a0la bele iha diferensia nune\u2019e komunidade hotu bele asesu<\/p>\n<p>Iha fatin hanesan Direitora Organizasaun Haburas Moris, husi Municipio Bobonaru Rince Nipu iha nia aprezentasaun\u00a0 katak\u00a0 problema hasae fos local ne\u2019e sai dezafiu tanba toos nain barak mak la asesu ba irigasaun. Nune\u2019e fos nain balun deit mak bele kuda no koilheta tinan ida dala rua nune\u2019e toos nain menus kapasidade atu hasae sira nia produsaun.<\/p>\n<p>\u201cKualidade rai menus ba bei-beik, mineral esensial ba rai komesa menus, no toos nain hetan pagamentu tinan ida dala ida deit iha tempu koilheta. Hare tonelada 1 ho presu 400 Dolares Amerikanu kada toos nain ida, no Kilo 1, osan montante 0,40 cent,\u201d dehan Rince.<\/p>\n<p>Rince reforsa tan sosa nain ba produtu lokal sira husi, sector privadu, MTCI, inklui sosa nain independente husi Municipio Maliana no Dili, maibe uituan deit. Signifika katak toos nain sira hetan osan kiik iha tinan ida. Maioria toos nain sira la iha trasporte nune\u2019e bele sustenta sira nia produtu ba merkadu, estrada komesa hadia maibe la iha kualidade nune\u2019e trasnporte sira la bele asesu ho diak.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Reportajen\u00a0Francisco JDA Oxfam Organiza seminario ho tema \u2018Hasae Produsaun Fos Lokal, Konta ho Partisipasaun Feto\u201d. Iha seminar ne\u2019e Presidente Centro Logistiku Nasional (CLN), Augusto Trindade Junior expressa katak produsaun fos local seidauk to\u2019o atu hakonu konsumu nasional. Rai mak potensia ba halo natar 80 mil hektare resin maibe foin mak halo deit 15 mil hektares [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":1445,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"amp_status":"","footnotes":""},"categories":[63],"tags":[],"class_list":["post-1444","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-notisia"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1444","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1444"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1444\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1447,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1444\/revisions\/1447"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1445"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1444"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1444"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1444"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}