{"id":14528,"date":"2022-12-17T21:41:24","date_gmt":"2022-12-17T12:41:24","guid":{"rendered":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/?p=14528"},"modified":"2022-12-17T21:41:25","modified_gmt":"2022-12-17T12:41:25","slug":"ms-lansa-gia-tratamentu-anti-biotika-ba-kontrolu-prevensaun-rezistensia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/2022\/12\/17\/ms-lansa-gia-tratamentu-anti-biotika-ba-kontrolu-prevensaun-rezistensia\/","title":{"rendered":"MS Lansa Gia Tratamentu Anti-Bi\u00f3tika ba Kontrolu Prevensaun Rezist\u00e9nsia"},"content":{"rendered":"\n<p><strong><em>Reportajen Estajiada Agustinha Amaral<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Governu liu hosi Minist\u00e9riu Sa\u00fade (MS) servisu hamutuk ho Organizasaun Mundial Sa\u00fade (OMS) hala&#8217;o lansamentu gia tratamentu anti-bi\u00f3tika iha Timor-Leste tinan 2022 nian hodi halo kontrolu prevensaun rezist\u00e9nsia.<\/p>\n\n\n\n<p>Tuir Ministra Sa\u00fade, Odete Maria Freitas Belo, ohin lansa ona gia tratamentu anti-bi\u00f3tika, agaradese ba ekipa komit\u00e9 anti-bi\u00f3tika tanba hamutuk ho asist\u00e9nsia t\u00e9kniku hosi OMS lidera prosesu atu dezenvolve mata dalan ida iha \u00e1rea prevensaun kontrolu rezist\u00e9nsia anti-bi\u00f3tika nian.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Iha tinan 2016 MS hamutuk ho OMS dezenvolve planu asaun nasional ba anti-mikrobia rezist\u00e9nsia, no iha tinan 2018 ita halo anti-mikrobia rezist\u00e9nsia, signifika katak ita iha ona informasaun sufisiente hodi bele dezenvolve mata dalan ne&#8217;eb\u00e9 reflete kontestu ita nia nasaun nian, tanba ne&#8217;e mak ohin ita hamutuk halo lansamentu, tan ne&#8217;e hakarak fo parab\u00e9ns ba ekipa ne&#8217;eb\u00e9 gia anti-mikrobiana ida ne&#8217;e,&#8221; hatete Ministra Sa\u00fade, Odete Maria Freitas Belo ba jornalista sira iha Otel Novu Turizmu, Sesta-feira 16\/12.<\/p>\n\n\n\n<p>Nia dehan, agora tenke halo servisu importante ne&#8217;eb\u00e9 mak ita halo nu&#8217;udar ekipa hanesan organiza hamutuk ho Institutu Nasional Sa\u00fade P\u00fablika (INSP) Timor-Leste nian. &#8220;Ha&#8217;u hakarak atu hato&#8217;o katak, iha tempu badak ita sei iha INSP, ita sei la iha laboratorium nasional i ita sei la iha sa\u00fade p\u00fablika, maib\u00e9 entidade 3 de&#8217;it ita sei hamutuk ho INSP Timor-Leste,&#8221; dehan Ministra Odete.<\/p>\n\n\n\n<p>Governante ne&#8217;e hatutan, ho ida ne&#8217;e hamutuk ho sira sesaun informasaun ka treinamentu ba profisional sa\u00fade, ita la ko&#8217;alia konab\u00e1 pesoal sa\u00fade de&#8217;it, maib\u00e9 ita mos ko&#8217;alia konab\u00e1 pesoal sira ne&#8217;eb\u00e9 hala&#8217;o limpeza no sira seluk, ita tenke hah\u00fa husi fasilidade sa\u00fade ka iha ita nia uma laran ida-idak.<\/p>\n\n\n\n<p>MS iha responsabilidade atu defini pol\u00edtika estrat\u00e9jika no mata dalan nasional sira iha \u00e1rea sa\u00fade nian inklui protokolu tratamentu ba moras nian, inklui protokolu tratamentu territ\u00f3riu tomak no seluk tan.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Ha&#8217;u agradese mos ba inisiativa husi HNGV ne&#8217;eb\u00e9 lidera prosesu ida ne&#8217;e, espera katak iha futuru bele konsidera di-di&#8217;ak ho ofisial sira husi Diresaun Geral Sa\u00fade ne&#8217;eb\u00e9 garantia kualidade hodi prevene moras hamutuk ho Ospital P\u00fablika nomos ba Farm\u00e1sia hodi luta hasoru anti-mikrobia rezist\u00e9nsia ida ne&#8217;e,&#8221; tenik nia.<\/p>\n\n\n\n<p>Iha fatin hanesan, reprezentante OMS Vinay Bothra aumenta, momentu ne&#8217;e surtu ne&#8217;eb\u00e9 la-lais tebes, anti-bi\u00f3tiku no moras ne&#8217;e la&#8217;o ne-neik hanesan infesaun ne&#8217;eb\u00e9 seksualmente da&#8217;et no kauza la iha anti-bi\u00f3tiku, ho ida ne&#8217;e bele kura moras ne&#8217;e.<\/p>\n\n\n\n<p>Nune&#8217;e m\u00f3s insentivu ba empreza farm\u00e1sia sira atu halo anti-bi\u00f3tika la forte, se ita la kuidadu, ita iha problema boot iha ita nia liman, tanba ne&#8217;e mak oins\u00e1 ita bele hatene katak moras oi-oin ne&#8217;eb\u00e9 kona ema barak la bele tahan ba buat ne&#8217;eb\u00e9 bai-bain de&#8217;it, inklui m\u00f3s anti-bi\u00f3tiku ne&#8217;eb\u00e9 komplikadu.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Importante ida mak ita tenke hasa&#8217;e konsi\u00e9nsia, la&#8217;os de&#8217;it ba p\u00fabliku maib\u00e9 m\u00f3s ba profision\u00e1l sira, no iha buat simples iha mata dalan ba ita hotu tenke hanoin hetan katak se ita iha isin manas ba loron rua ka tolu, keta f\u00f3 anti-bi\u00f3tiku ba ema, i karik barak liu mak anti-bi\u00f3tiku viral, la presiza, se ita mak iha kor kinur ka matak keta f\u00f3 anti-bi\u00f3tiku no se labarik ka ema tee-been keta f\u00f3 antik\u00f3tiku,&#8221; nia esplika.<\/p>\n\n\n\n<p>Entre tantu, iha rai barak ne&#8217;eb\u00e9 avansadu ona, sira hasoru problema boot iha anti-bi\u00f3tiku ida ne&#8217;e, no sira iha oportunidade atu halo ema moris di&#8217;ak, sira mos hetan ona instrumentu balu, ita ba buka hatene di-di&#8217;ak ita nia hakarak, tan ne&#8217;e mak ita tenke hamriik, ita hotu tenke iha dev\u00e9r no responsabilidade ba ida ne&#8217;e.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Reportajen Estajiada Agustinha Amaral Governu liu hosi Minist\u00e9riu Sa\u00fade (MS) servisu hamutuk ho Organizasaun Mundial Sa\u00fade (OMS) hala&#8217;o lansamentu gia tratamentu anti-bi\u00f3tika iha Timor-Leste tinan 2022 nian hodi halo kontrolu prevensaun rezist\u00e9nsia. Tuir Ministra Sa\u00fade, Odete Maria Freitas Belo, ohin lansa ona gia tratamentu anti-bi\u00f3tika, agaradese ba ekipa komit\u00e9 anti-bi\u00f3tika tanba hamutuk ho asist\u00e9nsia t\u00e9kniku [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":14529,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"amp_status":"","footnotes":""},"categories":[64],"tags":[],"class_list":["post-14528","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saude"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14528","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14528"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14528\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14530,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14528\/revisions\/14530"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14529"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14528"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14528"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14528"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}