{"id":15997,"date":"2023-05-16T21:27:48","date_gmt":"2023-05-16T12:27:48","guid":{"rendered":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/?p=15997"},"modified":"2023-05-16T21:28:30","modified_gmt":"2023-05-16T12:28:30","slug":"relatoriu-auditoria-sosial-sistema-saude-la-asesivel-ba-ema-ho-defisiensia-inklui-fasilidade","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/2023\/05\/16\/relatoriu-auditoria-sosial-sistema-saude-la-asesivel-ba-ema-ho-defisiensia-inklui-fasilidade\/","title":{"rendered":"Relat\u00f3riu Auditoria Sosi\u00e1l: Sistema Sa\u00fade La Asesivel ba Ema Ho Defisi\u00e9nsia Inklui Fasilidade"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em>Reportajen Silvino Freitas<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Forum Organizasaun Naun Governamental Timor Leste (FONGTIL) lansa relat\u00f3riu audit\u00f3ria sosi\u00e1l ba seit\u00f3r agrikultura, edukasaun, sa\u00fade no infraestrutura bazika, ne\u2019eb\u00e9 deskobre katak seitor sa\u00fade seida\u2019uk asesivel ba ema ho difisi\u00e9nsia no postu sa\u00fade balun laiha eletrisidade hodi halo atendimentu moras iha tempu kalan, nom\u00f3s iha merenda eskolar ne\u2019eb\u00e9 seida\u2019uk iha jestaun di\u2019ak hodi halo labarik sira kontinua hamlaha.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Diretor Ezekutivu FONGTIL Valentim da Costa Pinto hateten, audit\u00f3ria sosi\u00e1l ne\u2019e foka ba seitor 3 maka sa\u00fade, edukasaun no agrikultura inklui m\u00f3s infraestrutura bazika maib\u00e9 iha tinan fisk\u00e1l ne\u2019e auditoria foka liu ba seitor sa\u00fade no edukasaun, sa\u00fade ne\u2019e foka liu ba prestasaun servisu ho fasilidade sira no iha edukasaun foka liu ba merenda eskol\u00e1r nian.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>\u201cAmi nia audit\u00f3ria sosi\u00e1l ne\u2019e deskobre buat balun kona-ba sa\u00fade nian ami deskobre katak purvolta 75% fasilidade sira ne\u2019eb\u00e9 ita konstroe la duun asesivel liuliu ba maluk difisiente sira la duun asesu fasilidade ne\u2019e ho di\u2019ak hodi hala\u2019o tratamentu, fasilidade sa\u00fade sira m\u00f3s balun ne\u2019eb\u00e9 labele hetan lina eletrisidade hodi fasilita tratamentu sa\u00fade iha tempu kalan\u201d<\/em> dehan Velentim iha salaun FONGTIL Kaikoli, (16\/05).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nia dehan, iha merenda eskolar nian peskiza ne\u2019eb\u00e9 hala\u2019o iha Covalima deskobre katak jestaun ba merenda escol\u00e1r ne\u2019e seida\u2019uk masimu, tanba jestaun ba ai-han ba labarik sira purvolta 1740 labarik sira kontinua han maib\u00e9 nafatin sente hamlaha, katak porsaun ai-han merenda eskolar seida\u2019uk masimu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>\u201cAmi nia deskobrimentu sira ne\u2019e ami kontinua rekomenda ba ministeriu edukasaun atu halo jestaun ba ai-han ba merenda eskolar ne\u2019e ho didi\u2019ak, nune\u2019e bele f\u00f3 isin di\u2019ak ba ita nia oan sira\u201d<\/em> nia dehan.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nia salienta tan katak, fasilidade sa\u00fade la\u2019\u00f3s haree de\u2019it ba fasilidade maib\u00e9 liga ba minist\u00e9riu obras publika no parte relevante sira hodi hala\u2019o melloramentu ba atendimentu p\u00fabliku, liga ba estrada jestaun ba ekipamentu nom\u00f3s hala\u2019o dezenu ba fasilidade ne\u2019eb\u00e9 inkluzivu, husi rekomendasaun sira ne\u2019e alista ona nune\u2019e semana oin FONGTIL hamutuk ho membru sira sei hala\u2019o aud\u00e9nsia ho governu no entidade relevante hodi konsidera liuliu ba jornada orsamentu ba 2024 nian.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fatin hanesan Diret\u00f3r Ezekutivu Servisu Apoiu Sosiedade Sivil no Audit\u00f3riu Sosi\u00e1l (SASCAS) Edvin Soares Noronha hateten, mask\u00ed hasoru dezafiu no limitasaun maib\u00e9 konsege lori movimentu lubuk balun ba hamutuk iha komunidade hodi deskobre problema sira ne\u2019eb\u00e9 dada\u2019uk ne\u2019e sai hanesan baze no fundamentu tebes iha relat\u00f3riu ne\u2019eb\u00e9 sei aprezenta ba SASCAS nom\u00f3s ba governu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>\u201cSASCAS nia kna\u2019ar ida mak sai intermediariu ba governu no sosiedade sivil, nune\u2019e dadus sira ne\u2019e sei liuhusi odamatan SASCAS no direitamente husi FONGTIL enkami\u00f1a diretamente ba minist\u00e9riu relevante nom\u00f3s ba konsellu ministeriu hodi lori ba iha reuniaun konsellu ministru nian, bele m\u00f3s halo ajendamentu ho parlamentu hodi aprezenta dadus sira ne\u2019eb\u00e9 deskobre ona\u201d <\/em>dehan Edvin iha salaun FONGTIL Kaikoli.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nia dehan, dadaun ne\u2019e ita hotu iha prosesu konstrusaun estadu ho nasaun ne\u2019eb\u00e9 joven kompara ho nasaun seluk governu no estadu haree katak, presiza involve ema hotu iha prosesu konstrusaun estadu no dezenvolvimentu nasion\u00e1l no sosiedade sivil sira iha pap\u00e9l ne\u2019eb\u00e9 importante tebes atu ajuda no tulun governu hodi aselera dezenvolvimentu ne\u2019e ba iha komunidade husi dezempe\u00f1u sira ne\u2019eb\u00e9 durante ne\u2019e hala\u2019o ona, husi rezultadu lubuk ida mak deskobre no aprezenta dadus m\u00f3s hatudu katak asesibilidade ba ema ho difisi\u00e9nsia seida\u2019uk ba ema hotu maib\u00e9 la\u2019\u00f3s ba fatin hotu tanba iha fatin balun tau ona prioridade.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>\u201cPostu saude no sede aldeia, suku governu dezenvolve prioridade programa asesibilidade ba familia no maluk difisiente sira, iha m\u00f3s rekomendasaun lubuk ida ba merenda eskol\u00e1r, ita bo\u2019ot sira m\u00f3s deskobre problema bo\u2019ot liu iha sa\u00fade governu bele kria kondisaun aimoruk maib\u00e9 ema nia hahan ho nutrisaun la di\u2019ak m\u00f3s la kontribui ba sa\u00fade, bee laiha m\u00f3s problema ba sa\u00fade p\u00fablika, tanba ne\u2019e sasan sira ne\u2019e interligadu, tanbe ne\u2019e labele husik ida foka ba ida\u201d<\/em> nia konklui.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Reportajen Silvino Freitas Forum Organizasaun Naun Governamental Timor Leste (FONGTIL) lansa relat\u00f3riu audit\u00f3ria sosi\u00e1l ba seit\u00f3r agrikultura, edukasaun, sa\u00fade no infraestrutura bazika, ne\u2019eb\u00e9 deskobre katak seitor sa\u00fade seida\u2019uk asesivel ba ema ho difisi\u00e9nsia no postu sa\u00fade balun laiha eletrisidade hodi halo atendimentu moras iha tempu kalan, nom\u00f3s iha merenda eskolar ne\u2019eb\u00e9 seida\u2019uk iha jestaun di\u2019ak [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":15998,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"amp_status":"","footnotes":""},"categories":[64],"tags":[],"class_list":["post-15997","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saude"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15997","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15997"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15997\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16000,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15997\/revisions\/16000"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15998"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15997"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15997"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15997"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}