{"id":20108,"date":"2025-01-27T13:46:49","date_gmt":"2025-01-27T04:46:49","guid":{"rendered":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/?p=20108"},"modified":"2025-01-27T13:51:28","modified_gmt":"2025-01-27T04:51:28","slug":"governu-japaun-ho-parcic-asina-akordu-ba-projetu-hadia-nutrisaun-ba-labarik-liuhusi-rendimentu-inan-sira","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/2025\/01\/27\/governu-japaun-ho-parcic-asina-akordu-ba-projetu-hadia-nutrisaun-ba-labarik-liuhusi-rendimentu-inan-sira\/","title":{"rendered":"Governu Japaun ho PARCIC Asina Akordu ba Projetu Hadi\u2019a Nutrisaun ba Labarik Liuhusi Rendimentu Inan Sira"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em><strong>Reportajen Juvinal Cabral<\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Governu Japaun ho PARC Interpeoples Cooperation (PARCIC) asina projetu hadi\u2019a nutrisaun ba labarik sira liuhusi hasa\u2019e rendimentu inan sira, kontinua iha tinan 2025 ba munis\u00edpiu tolu&nbsp; Aileu postu administrativu Aileu Villa, Ainaru (Maubisse) no Ermera (Ermera) total orsamentu $400.000<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cProjetu ne&#8217;e hah\u00fa iha tinan rihun-rua rua-nulu resin-tolu (2023), no tinan ida-ne&#8217;e sei sai hanesan tinan datoluk ba projetu ne&#8217;e. Ha&#8217;u kontente tanba Governu Japaun no PARC Interpeoples Cooperation (PARCIC) kolabora ona durante d\u00e9kada ida resin,\u201d dehan Embaixador Japaun ba Timor-Leste Tetsuya KIMURA iha nia diskursu serimonia asinatura \u2018hadi\u2019a nutrisaun ba labarik sira liuhusi hasa\u2019e rendimentu inan sira\u2019, Embaixada Jepan 24\/01\/2025.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">PARCIC nia objetivu atu apoia florikultura husi feto sira iha area rural hodi fornese ba sira meius ida atu hetan rendimentu atu nune&#8217;e sira bele hetan asesu ba ai-han ne&#8217;eb\u00e9 nutritivu ba labarik sira.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cAmi fiar katak projetu ne&#8217;e sei promis\u00f3r tebes iha rai ida ne&#8217;e, tanba Timoroan sira gosta ai-funan no uza ai-funan barak iha serim\u00f3nia no eventu oioin iha governu no iha igreja. Ai-funan ne&#8217;eb\u00e9 kuda iha rai-laran tenke bele hamenus importasaun husi rai-<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">li&#8217;ur. Sua Excellencia Prezidente da Republica Dr. Ramos-Horta m\u00f3s hanesan apoiante maka&#8217;as ba projetu ne&#8217;e, vizita ona to&#8217;os ai-funan hamutuk ho ha&#8217;u iha fulan-Fevereiru tinan kotuk no enkoraja grupu sira atu fornese sira-nia ai-funan ba vizita Sua Santidade Papa Francisco nian iha fulan-Setembru tinan kotuk. Ami hakarak espresa ami nia agradesimentu ba PARCIC tanba mobiliza feto sira iha aldeia sira ba projetu ida-ne&#8217;e liuhosi ninia rede sira ne&#8217;eb\u00e9 luan ne&#8217;eb\u00e9 estabelese ona iha d\u00e9kada rua nia laran,\u201ddehan Embaixador Japaun<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Embaixador esplika PARCIC hanesan ONG Japoneza ida ne&#8217;eb\u00e9 servisu kleur liu iha Timor-Leste, hah\u00fa nia atividade iha ne&#8217;e iha tinan rihun-rua rua (2002), tinan ne&#8217;eb\u00e9 pais ne&#8217;e hetan hikas independ\u00e9nsia. PARCIC sempre la&#8217;o hamutuk ho Timoroan sira iha dalan ba dezenvolvimentu iha \u00e1rea rur\u00e1l sira. Sira f\u00f3 ona apoiu ba agrikult\u00f3r kaf\u00e9, agrikult\u00f3r modo no ai-fuan sira, hodi produz produtu agrikola sira inklui kaf\u00e9, marmelada, temperu sira ba tein, sorvete, x\u00e1 herbal, jeli budu-tasi nian, no temperu etu nian ne&#8217;eb\u00e9 hanaran Furikake. Rezidente Japon\u00e9s barak iha ne&#8217;e m\u00f3s gosta vizita nia loja kaf\u00e9 nian iha kompleksu Pateo. PARCIC m\u00f3s exporta ona kafe no produtu sira seluk ba Japaun.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cGovernu Japaun tau import\u00e1nsia atu f\u00f3 apoiu ba komunidade lok\u00e1l sira tuir prioridade sira ne&#8217;eb\u00e9 hatuur ona husi Governu Konstitusion\u00e1l dasia (9) Timor Leste nian. Liuliu, ami hakarak hadi&#8217;a ekonomia, edukasaun no situasaun sa\u00fade feto no labarik sira nian liuhosi promove oportunidade rendimentu feto nian. Atividade sira PARCIC nian barak mak kobre prioridade sira-ne&#8217;e.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Iha fatin hanesan&nbsp; Country Director of PARCIC Timor-Leste, Junko Ito hateten sira aproveita loron ne\u2019e aprezenta rezultadu ba projetu primeiro ho segundu, no sira nia planu ba tinan terseiru nian projetu hadi\u2019a nutrisaun ba labarik sira liuhusi hasa\u2019e rendimentu inan sira.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cProjetu ida ne\u2019e ami tenta atu hatudu rezultadu katak feto sira iha area rural bele hetan rendimentu ne\u2019ebe ke konsisten, liuhusi florikultura ai-funan fresku. Rendimentu ida ne\u2019e sira bele hadi\u2019a mal nutrisaun iha sira nia uma laran.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nia hatutan atu atinze rezultadu ida ne\u2019e sira sei hala\u2019o atividade tolu, primeiru liuhusi organiza malu grupo ida atu esforsu hadi\u2019a nutrisaun, segundu fornese treinamentu nutrisaun baziku ba inan feton sira iha area rural, no terseiru sira sei oportunidade ba traballadora sira aprende tekniku florikultura hodi mana sira hetan rendimentu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cAmi planu halo atividade sira hanesan ne\u2019e tanba ema barak dehan Timor-Leste ukun an tinan rua nulu ona maibe taxa mal nutrisaun ka raes badak liu-liu ba labarik sira tinan 5 mai kraik ne\u2019e aas nafatin\u201d dehan Junko Ito.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nune\u2019e mos nia haktuir rendimentu ne\u2019ebe inan feto sira hetan naton, sira rasik la&nbsp; livre atu foti desizaun ba osan ne\u2019e atu uja ba saida?&nbsp; Ho situasaun ida ne\u2019e mak sira hanoin fo dalan ba traballadora sira oinsa hetan osan no osan ida ne\u2019e sira nia, sira mak deside espera uja ba asuntu nutrisaun.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cAmi implementa projetu ida ne\u2019e iha munisipiu tolu iha Aileu postu administrativu Aileu Villa, Ainaro (Maubisse) no Ermera (Ermera ). Durasaun projetu tinan tolu hahu fulan Marsu tinan 2023 no agora fulan Marsu 2025 tama ona tinan terseiru, tinan ikus. Rezultadu ami hala\u2019o ho mana sira mak primeiru forma grupo hadi\u2019a nutrisaun ne\u2019e munisipiu tolu grupo hamutuk 12 ho mana sira 103&nbsp; forma ona grupo. Grupo hadi\u2019a nutrisaun sira nia atividade, ami fornese ona treinamentu kona ba nutrisaun baziku laos deit esplikasaun maibe jogu nutrisaun nune\u2019e sira bele apriende diak. Ami fornese mos demonstrasaun tein ami nia staff nutrisionista sira haree ai-han menu saida mak tein no balansu\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nia esplika sira mos fo kalendariu nutrisaun ba labarik sira prense matabisu, meudia, merenda no kalan. Dadus sira ne\u2019e foti tanba atu anliza ida-idak nia kostume ai-han iha uma tendensia oinsa.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Atividade terseiru total feto 78 husi grupo 12 aprende teknika florikultura hodi hetan rendimentu, sira mos monta ona green house 55 hamutuk hektar 1 oferese mos ai-funan nia oan no mos ekipamentus seluk, rendimentu mediu ba membru ida $41.18 kada fulan.Aleinde ne\u2019e mos tinan kotuk haruka reprezentante&nbsp; ema nain lima ba tuir estudu komparativu iha Indonesia. Nune\u2019e mos iha atividade seluk mak PARCIC hadi\u2019a estrada rural hodi fasilita grupo asesu ba merkadu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Iha fatin hanesan Diretor Jeral Sekretariu Estadu Igualidade Armando da Costa, reprezenta governu ne\u2019e agradese tebes ba embaixador Japaun iha Timor-Leste nune\u2019e mos ba PARCIC ho sira nia dedikasaun&nbsp; iha tempu naruk hamutuk ho komunidade, sosiedade no inan feton sira iha area rural hodi transforma sira nia hanoin, dezenvolve area nutrisaun no rendimentu inan sira atu nune\u2019e moris hadi\u2019ak liutan iha familia ida.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cPrograma ida ne\u2019e akontese iha tempu ne\u2019ebe naton ita hatene katak iha Timor-Leste&nbsp; ita hasoru problema raes badak tuir dadus 47% labarik menus husi tinan 5 afeta husi problema ida ne\u2019e, 1 tersu ita nia inan sira ne\u2019e iha problema anemia ran menus ida ne\u2019e mos hanesan ida ne\u2019e mos limitasaun ida ba mal nutrisaun\u201d dehan diretor<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nia dehan governu nia komitmentu tebes atu kombate situasaun ne\u2019e liuhusi estratejia nasional ba kombate mal nutrisaun iha faze nivel nasional, atendimentu komunidade ka familia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cEntaun sura ho ita boot sira, sura ho governu Japaun nune\u2019e mos koordenasaun sira hotu PARCIC iha ne\u2019e haree ba situasaun kombate ida ne\u2019e, kontribui oinsa mos redusaun violensia hasoru feto no labarik ne\u2019ebe mos sai asuntu ida prioridade iha ita nia situasaun\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Reportajen Juvinal Cabral Governu Japaun ho PARC Interpeoples Cooperation (PARCIC) asina projetu hadi\u2019a nutrisaun ba labarik sira liuhusi hasa\u2019e rendimentu inan sira, kontinua iha tinan 2025 ba munis\u00edpiu tolu&nbsp; Aileu postu administrativu Aileu Villa, Ainaru (Maubisse) no Ermera (Ermera) total orsamentu $400.000 \u201cProjetu ne&#8217;e hah\u00fa iha tinan rihun-rua rua-nulu resin-tolu (2023), no tinan ida-ne&#8217;e sei [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":20109,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"amp_status":"","footnotes":""},"categories":[63],"tags":[],"class_list":["post-20108","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-notisia"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20108","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=20108"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20108\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20113,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20108\/revisions\/20113"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/20109"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=20108"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=20108"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=20108"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}