{"id":20888,"date":"2025-07-17T15:31:56","date_gmt":"2025-07-17T06:31:56","guid":{"rendered":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/?p=20888"},"modified":"2025-07-17T15:31:58","modified_gmt":"2025-07-17T06:31:58","slug":"estudante-untl-fo-solidariedade-ba-ativista-safii-kemamang-intensaun-motivu-politiku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/2025\/07\/17\/estudante-untl-fo-solidariedade-ba-ativista-safii-kemamang-intensaun-motivu-politiku\/","title":{"rendered":"Estudante UNTL FO Solidariedade Ba Ativista Safii Kemamang: Intensaun Motivu Politiku"},"content":{"rendered":"\n<p><strong><em>Reportajen: Umbelina dos Reis<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Estudante Ativu&nbsp; Universidade Nasional Timor-Lorosa\u2019e (UNTL), fo solidariedade ba Safi Kemamang nu&#8217;udar ativista ka sujeitu prinsip\u00e1l ida, husi nasaun vizi\u00f1a indonezia, iha ne&#8217;ebe kontribui no luta ba libertasaun povu Timor-Leste nian, iha tempu okupasaun Indon\u00e9zia ka rejime soehartu nian.<\/p>\n\n\n\n<p>Liuhosi konferensia imprensa ne\u2019e portavoz Natalizio Nunes Martins hateten, nu&#8217;udar akademiku hato\u2019o solidariedade ba ativista Safi kemamang ne&#8217;eb\u00e9 hetan proibisaun hosi estadu Timor-Leste atu nia labele fila mai Timor-Leste hafoin halo viajen ba Atambua Indonesia, dedikasaun no kontribui ba indepensia nasaun&nbsp; timor-leste nian, mak liu hosi envolvimentu iha organizasaun sira hanesan, partai rakyat demokrat (PRD), solidaritas mahasiswa Indonesia untuk demokrasi (SMIHO), solidaritas perjuangan rakyat Indon\u00e9sia untuk maubere (SPRIM), Organizasaun hirak ne&#8217;eb\u00e9 nia envolve iha altura ne&#8217;eba no&nbsp; kolaborasaun hamutuk ho Timor oan lubuk ne&#8217;eb\u00e9 hakman-an iha organizasaun juventude komunista Timor-Leste (OJEKTIL), ne&#8217;ebe transforma ba asosiasaun sosialista Timor (AST),&nbsp; ne&#8217;eb\u00e9 ikus mai hamosu brigada negra no hari&#8217;i RENETIL iha tinan-1989.<\/p>\n\n\n\n<p><em>&#8220;Maluk sira ne\u2019eb\u00e9 f\u00f3 apoiu no luta ba povu Timor Lorosa\u2019e nian, movimentu saltu no okupasaun hasa\u2019e ona moral povu Timor Lorosa\u2019e nia luta rezist\u00e9nsia, ne\u2019eb\u00e9 durante ne\u2019e nia esp\u00edritu tun ba beibeik tanba masakre santa cruz no kilat-musan ne\u2019eb\u00e9 menus&#8221;<\/em>. Dehan portavoz Natalizio Nunes Martins, ba Jornalista sira liuhosi konferensia imprensa,&nbsp; iha Campus Central, kinta-feira, 17\/07.<\/p>\n\n\n\n<p>Nia informa, Infelizmente, iha loron 12 fulan jullu bainhira nia halo&nbsp; viajen husi Atambua Indonesia atu fila mai timor&nbsp; husi postu emigrasaun indonesia no timor leste nian, ho kumprimentu ba procedimentu legais ne&#8217;ebe vigora, maibe Ikus mai hetan proibisaun husi estadu timor liu servisu emigrasaun sem justa kausa no la autoriza nia tama mai timor hamutuk ho nia familia sira.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&#8220;Ami konsidera&nbsp; proibisaun ne&#8217;ebe halo ne&#8217;e pro motivu politiku no iha tendensia ba ameasa no hahu hamate ona demokrasia no desvaloriza no matak delek ba dedikasaun no kontribuisaun ne\u2019eb\u00e9 safii kemamang kontribui ba&nbsp; Timor nia ukun rasik-an.&#8221; Nia dehan.<\/p>\n\n\n\n<p>Nia rekomenda,&nbsp; ba estadu timor leste liu hosi orgaun kompetente hanesan servisu emigrasaun iha fronteira, ministerio interior (MI), no Primeiru Ministru Kay rala Xanana Gusm\u00e3o, atu bele klarifika ba povu ho loos no autoriza ativista safi fila mai hodi hamutuk fali ho nia&nbsp; familia sira iha Timor.<\/p>\n\n\n\n<p><em>&#8220;Ami husu ba estadu Timor-Leste liu hosi governu, atu halo politika ne&#8217;ebe justu no kontribui ba hametin no haburas valores demokratiku iha prezente no futuru ida partisipativu, asesivel no justu ba ema hotu<\/em>.&#8221; Nia subli\u00f1a.<\/p>\n\n\n\n<p>Iha fatin hanesan estudante Moises Talo deklara, ema&nbsp; seluk ne&#8217;ebe mak luta ba Timor nia ukun rasik an ezizi atu ema hotu iha demokrasia ho hanoin ne\u2019eb\u00e9 mak diferente se razaun ida ne&#8217;e hanesan tendensia hodi hamate demokrasia<\/p>\n\n\n\n<p><em>&#8220;Hau hanoin katak atu hala&#8217;o demokrasia ativu presiza kritiku&nbsp; maka&#8217;as tanba&nbsp; kontribuisaun ba dezenvolvimentu demokrasia ,ita moris iha demokratiku mak laiha kritiku, diak liu ita fila&nbsp; portugues nia tempu&nbsp; ne\u2019ebe ukun hosi monarkia.&#8221; <\/em>Nia konklui.<\/p>\n\n\n\n<p>Nia konta ,bazeia ba kronolojia ne&#8217;ebe mak Safii Kemamang&nbsp; rasik fo sai kona ba kestaun admistrativamente nia laiha problema ruma ho imigrasaun nia kumpri hotu kestaun legais sira, maibe tamba iha vigansa politiku ,tamba nia kederniza joven sira ba hanoin diferente, no ema la gosta entaun haruka nia fila fali ba Atambua.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Reportajen: Umbelina dos Reis Estudante Ativu&nbsp; Universidade Nasional Timor-Lorosa\u2019e (UNTL), fo solidariedade ba Safi Kemamang nu&#8217;udar ativista ka sujeitu prinsip\u00e1l ida, husi nasaun vizi\u00f1a indonezia, iha ne&#8217;ebe kontribui no luta ba libertasaun povu Timor-Leste nian, iha tempu okupasaun Indon\u00e9zia ka rejime soehartu nian. Liuhosi konferensia imprensa ne\u2019e portavoz Natalizio Nunes Martins hateten, nu&#8217;udar akademiku hato\u2019o [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":20889,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"amp_status":"","footnotes":""},"categories":[63],"tags":[],"class_list":["post-20888","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-notisia"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20888","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=20888"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20888\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20890,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20888\/revisions\/20890"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/20889"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=20888"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=20888"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=20888"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}