{"id":20986,"date":"2025-07-26T20:21:34","date_gmt":"2025-07-26T11:21:34","guid":{"rendered":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/?p=20986"},"modified":"2025-07-26T20:21:36","modified_gmt":"2025-07-26T11:21:36","slug":"horta-fo-parabans-ba-xanana-ho-mari-tanba-konkorda-halakon-lei-pensaun-vitalisia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/2025\/07\/26\/horta-fo-parabans-ba-xanana-ho-mari-tanba-konkorda-halakon-lei-pensaun-vitalisia\/","title":{"rendered":"Horta Fo Parabans ba Xanana ho Mar\u00ed Tanba Konkorda Halakon Lei Pensaun Vitalisia"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Reportajen David da Costa<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Vontade husi Primeiru Ministru, Kay Rala Xanana Gusm\u00e3o ho Sekret\u00e1riu Jer\u00e1l Partidu Fretilin, Mar\u00ed Alkatiri ne&#8217;eb\u00e9 konkorda ona atu halakon pensaun vitalisia,&nbsp;&nbsp;ho ida ne\u2019e maka Prezidente Rep\u00fablika sente kontente no hato&#8217;o parabens ba l\u00edder nasion\u00e1l nain rua ne&#8217;e.<\/p>\n\n\n\n<p>Prezidente Rep\u00fablika (PR), Jos\u00e9 Ramos Horta, hatete, Se&nbsp;&nbsp;vontade husi avo na&#8217;in rua Kay Rala Xanana Gusm\u00e3o ho Mar\u00ed Alkatiri iha ona&nbsp;&nbsp;hamoin ida atu halakon pensaun vitalisia no halakon lei pensaun vitalisia ne&#8217;e ideia ida di&#8217;ak tebes.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Ne&#8217;e di&#8217;ak, ha&#8217;u konkorda, ha&#8217;u f\u00f3 parabens ba ita nia avo Nana, avo Mar\u00ed konkorda ne&#8217;e di&#8217;ak ona, ne&#8217;e ita tuir ita nia avo na&#8217;in rua ne&#8217;e,&#8221; dehan Prezidente Ramos-Horta&nbsp;&nbsp;iha Kantina Matak Pal\u00e1siu Prezidensi\u00e1l Bairu-Pite, Sesta 25\/07.<\/p>\n\n\n\n<p>Maib\u00e9 Xefe Estadu&nbsp;&nbsp;hatete, hamate tiha lei atu\u00e1l, bele halo lei foun ida, tanba deputadu balun ne&#8217;eb\u00e9 tinan 20 ona bele simu pensaun vitalisia.<\/p>\n\n\n\n<p>Tanba&nbsp;&nbsp;pensaun vitalisia ne&#8217;e bele l\u00e1&#8217;os 100%, bele 75%, sira ne&#8217;eb\u00e9 hetan tiha ona direitu arkeridu ne&#8217;e, tenke m\u00f3s haree didi&#8217;ak, labele taka derepenti.<\/p>\n\n\n\n<p>Xefe Estadu ne&#8217;e f\u00f3 ezemplu bele halo negosiasaun sira uluk iha de&#8217;it tinan lima iha Parlamentu Nasion\u00e1l, ka iha Governu tinan lima de&#8217;it simu pensaun vitalisia ne&#8217;e labele.<\/p>\n\n\n\n<p>Nia argumenta, maib\u00e9, bele halo one payman ba dala ida simu hotu kedas tinan lima nian, mais mak ne&#8217;e ona taka ona.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Purtantu ha&#8217;u kontente halo revizaun ba ida ne&#8217;e, tenke haree m\u00f3s situasaun veteranu sira nian,&#8221; afirma nia.<\/p>\n\n\n\n<p>Xefe Estadu argumenta liu tan, tanba maneira halo daudaun ne&#8217;e, veteranu nian la funsi\u00f3na, osan boot ba veteranu sira, maib\u00e9 sira nia situasaun moris barak la di&#8217;ak. Tanba sira la investe didi&#8217;ak osan ne&#8217;eb\u00e9 sira simu, tenke haree oins\u00e1 bele tulun sira.<\/p>\n\n\n\n<p>Nune&#8217;e osan ne&#8217;eb\u00e9 sira simu veteranu nian ne&#8217;e, f\u00f3 emprestimu ba sira, bele aplika didi&#8217;ak, nune&#8217;e sira bele halo neg\u00f3siu ruma.Nune&#8217;e sira la presiza nafatin ajuda esmola husi estadu.<\/p>\n\n\n\n<p>Antes ne&#8217;e, Primeiru Ministru, (PM), Kay Rala Xanana Gusm\u00e3o, konkorda&nbsp;&nbsp;atu halakon lei pensaun vitalisia ne&#8217;e laiha problema, maib\u00e9 ida ne\u2019e konforme dezisaun husi Parlamentu Nasion\u00e1l tanba ema ida ne&#8217;e ho lian ida labele kontra maioria.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Di&#8217;ak liu tan. Ha&#8217;u ema ida, ha&#8217;u nia lian ne&#8217;e ema ida nian, ne&#8217;eb\u00e9 konforme mai\u00f3ria, ha&#8217;u la kontra,&#8221; Dehan Primeiru Kay Rala Xanana Gusm\u00e3o ba jornalista sira bainhira remata enkontru ho Prezidente Rep\u00fablika Jos\u00e9 Ramos-Horta iha Pal\u00e1siu Prezidensi\u00e1l Bairu-Pite, Kinta 24\/07<\/p>\n\n\n\n<p>Sekret\u00e1riu Jer\u00e1l partidu Frente Revolusionariu Timor-Leste Independente (FRETILIN) Mar\u00ed Alkatiri konkorda atu halakon lei pensaun vitalisia. Mia parte prontu, maib\u00e9 tenke halo duni la&#8217;os promete tan de&#8217;it atu buka fali votus de&#8217;it, ida ne&#8217;e labele akontese.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Ha&#8217;u prontu, ha&#8217;u prontu konkorda, mais keta halo ne&#8217;e de&#8217;it para buka votus de&#8217;it karik,&#8221; dehan Mari Alkatiri bainhira sai orad\u00f3r konferesia internasion\u00e1l Justisa klimatika iha Salaun Kanosa Has-Laran Manleuana, Kuarta 23\/07.<\/p>\n\n\n\n<p>Nune&#8217;e m\u00f3s, Antes ne\u2019e Xefe Bankada CNRT iha Parlamentu Nasional, Duarte Nunes,&nbsp;&nbsp;Promote katak hafoin tama fali, bankada CNRT sei halo konsulta ho liider bankada sira, PD, FRETILIN, PLP ho KHUNTO hotu atu haree asuntu ida ne&#8217;e.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Tanba&nbsp;&nbsp;atu halakon Pensaun Vitalisia ne&#8217;e fila ba deputadu idaidak.&#8221; Ha&#8217;u-nia votu ida de&#8217;it, hapara tiha pensaun ne&#8217;e, importante hotu-hotu hakarak, ita avansa&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Maski bankada Governu maioria iha parlamentar, maib\u00e9 ba kestaun pensaun vitalisia ne&#8217;e presiza konsensu husi bankada sira hotu-hotu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Reportajen David da Costa Vontade husi Primeiru Ministru, Kay Rala Xanana Gusm\u00e3o ho Sekret\u00e1riu Jer\u00e1l Partidu Fretilin, Mar\u00ed Alkatiri ne&#8217;eb\u00e9 konkorda ona atu halakon pensaun vitalisia,&nbsp;&nbsp;ho ida ne\u2019e maka Prezidente Rep\u00fablika sente kontente no hato&#8217;o parabens ba l\u00edder nasion\u00e1l nain rua ne&#8217;e. Prezidente Rep\u00fablika (PR), Jos\u00e9 Ramos Horta, hatete, Se&nbsp;&nbsp;vontade husi avo na&#8217;in rua Kay [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":20987,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"amp_status":"","footnotes":""},"categories":[63],"tags":[],"class_list":["post-20986","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-notisia"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20986","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=20986"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20986\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20988,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20986\/revisions\/20988"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/20987"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=20986"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=20986"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=20986"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}