{"id":3615,"date":"2020-05-17T13:40:18","date_gmt":"2020-05-17T13:40:18","guid":{"rendered":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/?p=3615"},"modified":"2020-05-17T13:40:19","modified_gmt":"2020-05-17T13:40:19","slug":"eliseo-moris-hosi-artezenatu-promove-ilha-timor-ba-rai-liur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/2020\/05\/17\/eliseo-moris-hosi-artezenatu-promove-ilha-timor-ba-rai-liur\/","title":{"rendered":"Eliseo Moris Hosi Artezenatu, Promove Ilha Timor Ba Rai Liur"},"content":{"rendered":"\n<p>Reportazen Santina Lucia da Costa<\/p>\n\n\n\n<p>Anin tasi hu tama mai uma bebak ida ne\u2019ebe klot, busa kiik oan ida toba dukur iha ai-kabelak oan ida, hodi rona anin fuik ne\u2019ebe mak tama mai, hodi busa habosok nia matan, atu bele toba.<\/p>\n\n\n\n<p>Bainhira ekipa Neon Metin hakat tama ba uma bebak ne\u2019e,\n&nbsp;estatua furak ne\u2019ebe halo hosi ai-tasi\nforma hela iha didin lolon ho tipu oin-oin. Nain hosi artezenatu simu ho\nhamnasa midar, hodi bele hare estatua sira ne\u2019ebe mak nia halo.<\/p>\n\n\n\n<p>Eliseo da Costa Pereira idade 39 mak nain hosi grupu Haburas\nCultura, Eliseo ho nia grupu kiik ne\u2019e produs artezenatu origin hosi illa Atauro.\nBa Neon Metin Eliseo dehan produs artezenatu sira hanesan ukir ai nudar kultura\nno parte identidade Timor nian, ne\u2019ebe mak halao ona hosi tinan 1999 to\u2019o\nagora. <\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cAmi aproveita malae sira tun ne\u2019e, ami hahu kedas iha ne\u2019e, ami fa\u2019an de\u2019it iha estrada ibun sira no lori lao. \u00a0Uluk ami fa\u2019an iha hotel Lecidere, depois ami muda fali mai iha City Coffe agora hotel Katuas, ami fa\u2019an iha Akait ba mai fatin rua ne\u2019e. Depois iha tinan 2004 situasaun krize ida mosu, entaun ami para tiha ami ba halimar tiha iha Ata\u00faro tinan 1-2 hanesan ne\u2019e, no tama tinan 2007, profesores Portugues sira ba fali Ata\u00faro, sira hetan ami hetan iha ne\u2019eba, sira hamenu tiha sasan balun ami lori mai iha eskola Portugues\u201d,<\/em> tenik Eliseo.<\/p>\n\n\n\n<p>Moris hosi produs artezenatu nudar arte ida ne\u2019e furak,\npresiza abilidade ne\u2019ebe artistiku, imajinasaun no pasensia, mak bele hatudu\nrezultadu ne\u2019ebe furak. Ba Neon Metin Eliseo konfesa katak la fasil atu moris\nnudar produtor ba artezenatu, tanba sempre hasoru dezafiu barak, fatin\npermanente laiha hodi faan sira nia produtu. <\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cIha tinan 2012 Xefe Suku Bebonuk mak fo hela fatin ikan bakar nian mamuk ida ba ami, ne\u2019e mak ami rai sasan sira ne\u2019e hodi fa\u2019an no fatin ne\u2019e ami la selu.\u201d<\/em> Tenik Elizeo.<\/p>\n\n\n\n<p>Iha grupu artezenatu hamutuk ema nain 6, hodi halo sira\nnia produtu tuir idak-idak nian abilidade no imajinasaun. Teki-teki situasuan sai\noinseluk bainhira moras Covid-19 ne\u2019e habobar mundu tomak, inklui illa Timor. Eliseo\nkonfesa bainhira Covid-19 sedauk iha no sedauk iha Estadu Emerjensia, ema hola seman\nida bele hetan rendimentu hosi $50 &#8211; $60 dollar, maibe bainhir Covid-19 mosu,\nema hotu labele sai tenke hela iha uma, Eliseo ho nia grupu desidi hodi taka\nsira nia fatin. <\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cFatin ne\u2019e ami taka tiha, loke mos se mak atu mai, entaun ami taka deit durante moras Covid-19\u201d,<\/em> tenik Eliseo ho lian neneik. <\/p>\n\n\n\n<p>Eliseo mos hanoin fila fali osan sira ne\u2019ebe mak iha\ntempu uluk nia hetan, ba Neon Metin nia hateten osan sira ne\u2019ebe hetan hosi\nfaan artezenatu bele kria fali negosiu seluk hanesan loke keos, atu nune\u2019e bele\nsustenta netik nia uma laran no bele hola mos material hanesan tintan, ai no\nseluktan.<\/p>\n\n\n\n<p>Artezenatu parte hosi arte, arte ida bele promove\nnasaun idak sai famouza iha rai seluk, bainhira arte ne\u2019e rasik hatudu nia\norijinaldade. Grupu Haburas Cultura parte ida ne\u2019ebe mak kontribui ona hodi\nhaburas artezenatu iha Timor-Leste, hodi dada ema sira hosi rai liur, hakat\nbesik mai illa ne\u2019e, hodi bele hatene klean Timor nia orijinalidade liu hosi\nartezenatu.<\/p>\n\n\n\n<p>Produtu ne\u2019ebe produs hosi Haburas Cultura mak hanesan\nestatua Lafaek nudar symbol illa Timor, Bero, feto ho mane ne\u2019ebe mak tau\nkaibauk no tais, no buat seluktan ne\u2019ebe mak parte hosi kultura Timor. <\/p>\n\n\n\n<p>Ba Neon Metin Eliseo husu ba governu hodi bele tau\nmatan ba grupu kreativu sira, tanba bele lori Timor ba mundu. Governu presiza\ntau fatin publiku ida, hodi nune\u2019e sira bele faan sira nia sasan permanente. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Reportazen Santina Lucia da Costa Anin tasi hu tama mai uma bebak ida ne\u2019ebe klot, busa kiik oan ida toba dukur iha ai-kabelak oan ida, hodi rona anin fuik ne\u2019ebe mak tama mai, hodi busa habosok nia matan, atu bele toba. Bainhira ekipa Neon Metin hakat tama ba uma bebak ne\u2019e, &nbsp;estatua furak ne\u2019ebe halo [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3616,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"amp_status":"","footnotes":""},"categories":[11],"tags":[],"class_list":["post-3615","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-feature"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3615","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3615"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3615\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3617,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3615\/revisions\/3617"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3616"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3615"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3615"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3615"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}