{"id":4101,"date":"2020-06-17T13:38:00","date_gmt":"2020-06-17T13:38:00","guid":{"rendered":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/?p=4101"},"modified":"2020-06-17T13:48:24","modified_gmt":"2020-06-17T13:48:24","slug":"ee-halo-arminda-nudar-traballador-domestika-para-serbisu-arminda-hau-sedauk-selu-kos","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/2020\/06\/17\/ee-halo-arminda-nudar-traballador-domestika-para-serbisu-arminda-hau-sedauk-selu-kos\/","title":{"rendered":"Traballador Domestika Ne&#8217;e Para Serbisu Tanba EE, Arminda: Governu Bele Tulun Ami ka Lae?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em>Reportazen Zevonia Vieira <\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Serbisu hahu hosi dader to\u2019o kalan, hodi fase ropa, tein hamoos uma no halo serbisu sira seluk mak Arminda Soares nudar traballador domestika, nudar serbisu informal ne\u2019ebe nia halao ona durante tinan ida resin. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Arminda mai hosi Munisipiu Ermera, idade 38 hodi mai hikis\nkosar iha Dili, atu bele hetan netik osan dollar ida, hodi nune\u2019e bele hatutan\nnia moris lor-loron. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Iha loron Traballador Domestika, FONGTIL hamutuk ho Working\nWomen\u2019s Center Timor-Leste no APHEDA, komemora loron Traballador Domestika,\nhamutuk sira ne\u2019ebe mak halao serbisu refere, hodi ezije ba governu atu kria\nlalais Lei Traballador Domestika, tanba sira mos iha direitu nudar traballador tuir\nKonstituisaun hateten.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Iha situasaun moras Corona ne\u2019ebe mak hadaet mai Timor-Leste, halo Arminda tenke para nia serbisu no bainhira implementa Estadu Emerjensia (EE), Situasaun ida ne\u2019e afeta tebes ba nia moris, tanba nia labele tulun nia moris lor-loron.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>\u201d Iha situasaun moras Corona ne\u2019e, sira haruka hau deskansa tiha . Hahu hosi Corona tama Timor, nee mak halo to\u2019o agora hau la simu osan. Osan ba Corona nian hosi governu mos sedauk ida. Hau halo serbisu iha ne\u2019eba tama dadersan no dalaruma fila tuku 8 kalan\u201d,<\/em> konfesa Arminda ho oin nakonu ho esperansa ba Neon Metin. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Serbisu domestika ne\u2019ebe mak Arminda halo, mak apoiu serbisu\numa laran nian. Tinan ida resin ona maibe to\u2019o ohin loron salariu sedauk sae. Arminda\nhetan formasaun no registu iha Working Women\u2019s Center Timor-Leste (WWCTL), nia\nhetan formasaun oinsa halo serbisu uma nian ho professional, ho nune\u2019e kontratu\nmos tenke halo tuir nia profesaun no esperiensia ne\u2019ebe mak nia hetan ona. Iha\nkontratu laran mos esplika katak tenek hasae salario bainhira serbisu liu ona\nfulan 6. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>\u201cHau serbisu iha ema nia uma, fase ropa, tein, hamoos rai no seluktan. Hau serbisu tinan ida ho balun ona, kada fulan hau simu salariu $120, desde tama to\u2019o agora mak simu nafatin $120, sedauk sae ida\u201d, <\/em>tenik Arminda.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Arminda hatutan  nia istoria katak, agora nia para serbisu, hodi hein nia patraun telefone fali nia, \u201cagora hau deskansa hosi serbisu, patraun dehan sira telefone mak hau ba fali, entaun to\u2019o agora hau labele hetan osan. Hau deskasan hosi 12 Abril to\u2019o agora. Durante Corona hau iha kos deit, no hau tenke selu fulan $75.00. Momentu hau serbisu rai hela osan mak hodi selu hela Kos, maibe agora ba fulan 2 nia laran hau sedauk seluk\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Laos kos deit mak Arminda tenke selu kada fulan, Arminda\npresiza nia nesediade ba han hemu nian, nudar feto nesesidade boot liu maluk\nmane sira. Arminda uza nia abilidade ne\u2019ebe iha oituan, hodi suku hen aba meja\nnian, hodi nune\u2019e karik ema balun interese bele sosa netik ho presu $10.00,\nhosi ne\u2019e mak Arminda bele ense nia kabun no sosa buat ruma hodi rai. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ohin loron governu liu hosi Ministeriu Saude prosesa subsidiu\n40% ba traballador sira ne\u2019ebe serbisu ba kompania no iha kontratu, hodi bele\nsimu sira nian subsidiu, maibe maluk traballador domestika sira labele simu\nseguransa sosial, tanba maioria traballador domestika sira la iha kontratu no\nla serbisu ba kompania no sedauk hakerek iha Lei Traballador. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Situasaun ne\u2019e halo sira vulneravel liutan, sira la ezije\nbuat boot sekarik sira kontinua serbisu, maibe tanba Corona ho pasensia, sira\nhusu ba governu hodi fo mos direitu ba sira, atu bele hetan subsidiu ne\u2019e. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>\u201cAmi husu ba governu karik ami sira serbisu hanesan traballador domestika nee, bele mos hetan subsidiu ba seguransa sosial hosi Ministeriu Solidariedade, para bele ajuda netik ami nia moris, tanba impaktu hosi Corona, ami hasoru susar hodi sustenta ami nia moris\u201d,<\/em> tenik Arminda ho esperansa boot, karik governu bele rona sira nia halerik.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tuir dadus hosi WWCTL katak iha ema nain 78 ne\u2019ebe halo serbisu\nnudar traballador domestika ne\u2019ebe hetan impaktu hosi estadu emerjensia, hapara\nsira hosi serbisu, tanba patraun sira mos hetan impaktu hosi situasuan refere.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">WWCTL akumula ema hamutuk 218 traballador ne\u2019ebe mak rejistu\niha WWCTL, hodi sira bele hetan formasaun professional oinsa halo serbisu ho professional\nno sira mos iha konnesmentu konaba direitu saida deit mak sira presiza hatene no\nhetan. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Reportazen Zevonia Vieira Serbisu hahu hosi dader to\u2019o kalan, hodi fase ropa, tein hamoos uma no halo serbisu sira seluk mak Arminda Soares nudar traballador domestika, nudar serbisu informal ne\u2019ebe nia halao ona durante tinan ida resin. Arminda mai hosi Munisipiu Ermera, idade 38 hodi mai hikis kosar iha Dili, atu bele hetan netik osan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":4102,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"amp_status":"","footnotes":""},"categories":[63],"tags":[],"class_list":["post-4101","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-notisia"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4101","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4101"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4101\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4106,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4101\/revisions\/4106"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4102"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4101"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4101"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4101"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}