{"id":6144,"date":"2020-12-07T23:29:50","date_gmt":"2020-12-07T14:29:50","guid":{"rendered":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/?p=6144"},"modified":"2020-12-08T14:21:19","modified_gmt":"2020-12-08T05:21:19","slug":"invasaun-7-dezembro-rosa-muki-ativista-feto-neebe-luta-ba-emansipasaun-feto","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/2020\/12\/07\/invasaun-7-dezembro-rosa-muki-ativista-feto-neebe-luta-ba-emansipasaun-feto\/","title":{"rendered":"Invasaun 7 Dezembro, Rosa Muki Ativista Feto Ne\u2019ebe Luta Ba Emansipasaun Feto"},"content":{"rendered":"\n<p><strong><em>Reportazen Francisco JDA<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>&#8220;Se feto tau matan ba oan, nia la iha atividade seluk, \u00a0entaun edea krese mak atu feto bele partisipa iha revolusaun luta ba ukun rasik an nian, se trabalho dom\u00e9stika nafatin feto, entaun feto labele sai ba liur feto labele halo atividade sira ne\u2019e&#8221;, <\/em>Rosa Muki <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Komemorasaun loron Invasaun Indonesia 7 de Dezembru 1975, Centru Nasional Chega! (CNC) realiza reflesaun hanoin hikas ist\u00f3ria Rosa Muki Ponaparte no Francisco Borja da Costa nia luta durante tinan naruk nia laran to\u2019o hetan ukun rasik an.<\/p>\n\n\n\n<p>Rosa Muki Bonaparte mak feto timoroan\npol\u00edtika nain no ativista ba direitu feto nian hanesan mos membru Comit\u00e9 Central\nFrente Revolusinario Timor Leste Independensia (FRETILIN) iha tinan 1970 no nudar\nlider dahuluk ba Organizasaun Mulheres de Timorense (OPMT)<\/p>\n\n\n\n<p>Primeira Secretaria &nbsp;OPMT ne\u2019e kotu lalais deit tanba akontese 7 de\nDezembro milit\u00e1r indoensia kaptura no oho. <\/p>\n\n\n\n<p>Peskizador Nuno Rodrigues iha \u00e1mbitu\nreflesaun ne\u2019ebe CNC organiza haktuir katak Rosa moris iha Ossu 18 Fevereiro\n1957, nia estudante ne\u2019ebe matenek tebes no kontinua eskola iha Portugal kona\nba ekonomia no Finansas, depois revolusaun cravos okupa kedas Casa de Timor ne\u2019ebe\nharii hosi ema portuguesa sira no hah\u00fa diskusaun barak kona ba diskusaun\npol\u00edtika. <\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cO la involve iha pol\u00edtika signifika o hatene mak ida ema hanorin ne\u2019e, eskola kona ba revolta no kontra nian la hanorin iha eskola. Maske nia feto involve halo diskusaun ho mane sira aprende ho peensamentu Paulo Fereire nian katak la iha mestre mak hanorin, fo livru hotu-hotu lee depois halo diskusaun\u201d,<\/em> haktuir Nuno Rodrigues.<\/p>\n\n\n\n<p>Nuno haktuir tan Rosa hare katak\nemansipasaun feto importante tebes, iha Casa de Timor mak Rosa aprende buat oioin,\nhosi artigu ne\u2019ebe nia hakerek hatete katak atu feto bele liberta nia-an iha\ndiskriminasaun, ne\u2019ebe hasoru sistema koloni\u00e1l portugues nian no sistema\ntradisaun, analiza, sistema koloni\u00e1l mak trabalho for\u00e7ado, prostituisaun no\nsal\u00e1riu ba feto sira serbisu ne\u2019ebe oras naruk hetan sal\u00e1riu kiik no sistema\ntradision\u00e1l mak sai objetu ba diskriminasaun hasoru feto iha barlakeadu\u201d, hatete\nPeskizador Nuno Rodrigues iha Salaun&nbsp;\nBalide CNC, 07\/12<\/p>\n\n\n\n<p>Nuno Rodrigues haktuir tan katak saudoza\nRosa fila fali hosi Portugal hamutuk ho Maulear sira, maib\u00e9 Rosa mai hosi\nfam\u00edlia mak inan aman hetan ona edukasaun koloni\u00e1l nian, Rosa hare katak\nedukasaun koloni\u00e1l kontinua sai diskriminasaun, tanba liu hosi klase ne\u2019ebe iha,\nbainhira iha atividade OPMT kontra golpe mak UDT lansa iha tinan 1975, Rosa &nbsp;hamutuk ho feto sira seluk hah\u00fa harii krese katak\nfatin tau matan ba labarik sira, hah\u00fa harii iha Maubisse<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cGolpe UDT nian halo ema sai orfan barak, inan aman barak mak mate, Rosa nia prezensa, koko muda trabalho dom\u00e9stika ne\u2019e ba trabalho p\u00fabliku, laos tau matan &nbsp;ba oan ne\u2019e mak fen, maib\u00e9 problema ne\u2019e p\u00fabliku ema hotu bele tau matan, trabalho feto sira. Se feto tau matan ba oan, nia la iha atividade seluk, &nbsp;entaun edea krese mak atu feto bele partisipa iha revolusaun luta ba ukun rasik an nian, se trabalho dom\u00e9stika nafatin feto, entaun feto labele sai ba liur feto labele halo atividade sira ne\u2019e\u201d, haktuir peskizador Nuno Rodrigues <\/p>\n\n\n\n<p>Peskizador ne\u2019e mos dehan atividade krese ne\u2019ebe Rosa harii laos deit iha Dili maib\u00e9 kontinua ba ai-laran durante tinan 3 no fila mai mate iha ponte kais, maib\u00e9 mate oins\u00e1 ema hotu la hatene tanba ne\u2019e estadu Timor-Leste presiza halo esforsu makaas atu Indonesia bele fo informasaun tanba relat\u00f3riu Chega! husu atu troka informasaun maske CNC inisia ona maib\u00e9 presiza peskiza barak liu tan.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Reportazen Francisco JDA &#8220;Se feto tau matan ba oan, nia la iha atividade seluk, \u00a0entaun edea krese mak atu feto bele partisipa iha revolusaun luta ba ukun rasik an nian, se trabalho dom\u00e9stika nafatin feto, entaun feto labele sai ba liur feto labele halo atividade sira ne\u2019e&#8221;, Rosa Muki Komemorasaun loron Invasaun Indonesia 7 de [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":6145,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"amp_status":"","footnotes":""},"categories":[30],"tags":[],"class_list":["post-6144","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-memoria"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6144","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6144"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6144\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6159,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6144\/revisions\/6159"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6145"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6144"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6144"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6144"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}