{"id":7317,"date":"2021-03-19T17:11:46","date_gmt":"2021-03-19T08:11:46","guid":{"rendered":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/?p=7317"},"modified":"2021-03-19T17:11:49","modified_gmt":"2021-03-19T08:11:49","slug":"ki-evita-publika-notisia-bazeia-deit-ba-jornalista-nia-asumsaun-no-opiniaun","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/2021\/03\/19\/ki-evita-publika-notisia-bazeia-deit-ba-jornalista-nia-asumsaun-no-opiniaun\/","title":{"rendered":"KI: Evita Publika Notisia Bazeia Deit Ba Jornalista nia Asumsaun no Opiniaun"},"content":{"rendered":"\n<p><strong><em>Reportazen Zevonia Vieira <\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Konselho Imprensa nudar instituisaun Estadu Independente iha knaar importante atu garante liberdade opiniaun no liberdade\u00a0 indep\u00e9ndesia\u00a0 ba sidadaun hotu, no espesi\u00e1l garanti jornalista no Meiu Komunikasaun Sosial sira implementasaun k\u00f3d\u00edgu \u00e9tika jornalista durante atvidade jornalistiku to\u2019o produsaun not\u00edsia, ho nia val\u00f3r informativu, edukativu, kontrolu sosi\u00e1l no divertimentu.<\/p>\n\n\n\n<p>Liu hosi komunikadu imprensa ne\u2019ebe Neon Metin asesu iha loron 19 Marsu, Konsellu Imprensa hateten katak durante fulan Janeiru to\u2019o Marsu 2021,&nbsp; Conselho de Imprensa halo an\u00e1lize ba publikasaun not\u00edsia iha Meiu Komunikasaun Sosial sira lorloron, bazeia ba padraun K\u00f3digu Etika Jornalistika.<\/p>\n\n\n\n<p>Husi fulan Janeiru to\u2019o Marsu 2021, Meiu Komunikasaun Sosi\u00e1l sira hatudu produsaun no publikasaun notisia progresivu, husi area hotu hodi fasilita informasaun no komunikasaun bal\u00e1nsu entre&nbsp; sidadaun no ukun na\u2019in sira.<\/p>\n\n\n\n<p>Maib\u00e9 Konselho Imprensa hetan publikasaun ne\u2019eb\u00e9 la hatudu dixiplina tuir padraun &nbsp;K\u00f3digu \u00e9tika Jornalistika , no hamosu distrubu opiniaun publiku ne\u2019eb\u00e9 kontra produtivu, espesial ba kobertura no publikasaun notisia kona-ba kazu Abuzu Sexual, Pandemia Covid19 no Levantamentu Orsamentu Jer\u00e1l Estadu \u2013 OJE 2021 husi Fundu Petroliferu iha Banku Federal Amerika.<\/p>\n\n\n\n<p>Meiu Komunikasaun Sosi\u00e1l balu nia publikasaun notisia, balun bazeia deit ba \u201casumsi\u201d jornalista nian no <em>single source<\/em> (fonte \u00faniku). &nbsp;Impaktu husi publikasaun la imparisal ne\u2019e, hamosu p\u00fabliku nia preukupasaun no lamentasun.<\/p>\n\n\n\n<p>Publikasaun notisia ba tranzmisaun lok\u00e1l COVID \u2013 19 iha Kapit\u00e1l Dili no Covalima, hatudu momoos suspeitu sira liuhusi imajen no video.<\/p>\n\n\n\n<p>Tuir rezultadu monitorizaun no an\u00e1lize Konselho \u00a0Imprensa ba publikasaun prosesu julgamentu kazu Topu Honis, iha Tribunal Oe-Cusse, Rejiaun Administrativu Espesi\u00e1l Oe-cusse Ambeno \u2013RAEOA \u2013 la halo cover bothside, entre suspeitu no vitima. No liuliu la halo \u00a0reportajen sensiv\u00e9l j\u00e9neru, ne\u2019ebe hakerek iha K\u00f3digu \u00c9tika Pontu 5 no 10, ne\u2019eb\u00e9 proibidu atu \u00a0publika vitima menoridade sira &#8211; nia identidade no oins\u00e1 prosesu violasaun sexual.<\/p>\n\n\n\n<p>Iha Pol\u00edtika Redasaun, iha indikasaun afavor ba vitimia sira nu\u2019udar parte husi pap\u00e9l m\u00eddia nian \u201cvoice of the voiceless\u201d ka lian ba sira ne\u2019eb\u00e9 lian-la\u2019ek<\/p>\n\n\n\n<p>Bazeia ba faktu no razaun sira temi iha leten, Konselho Imprensa hakarak husu ba meiu komunikasaun sosi\u00e1 jornalista hotuhotu atu kumpri Kodegu Etika Jornalistika, hodi evita riksu leg\u00e1l no ameasa iha futuru hodi garante liberdade imprensa no liberdade espresaun iha pa\u00eds demokr\u00e1tiku Timor-Leste<\/p>\n\n\n\n<p>Evita publika notisia bazeia deit ba jornalista nia asumsaun no opiniaun, ne\u2019eb\u00e9 la bazeia faktu no realidade loloos iha tere\u00f1u liuhusi uza liafuan \u201cdeskonfia\u201d. Liafuan deskonfia bele uza iha notisia bazeia ba sitasaun ka kutipan fonte nian, la\u2019\u00f3s bezeia ba jornalista nia asumsaun no imajinasaun.<\/p>\n\n\n\n<p>Utiliza teknika kobertura <em>in-depth no investigative reporting<\/em>, ba asuntu sira ne\u2019eb\u00e9 kontrovers\u00e1l no sai ona polemika iha p\u00fabliku no tenke bal\u00e1nsu ka <em>cover both sides<\/em> atu diskobre verasidade ka lia-loos husi asuntu refere.<\/p>\n\n\n\n<p>Atu nafatin sai lian ba sira ne\u2019eb\u00e9 lian-laek (vioce of the voiceless), maib\u00e9 tenke kontinua kumpri ka tane-aas reportajen sens\u00edvel j\u00e9neru no sens\u00edvel ba sentimentu umanu vitima sira nian, nune\u2019e sira labele sai vitima ba-daruak iha sosiadade nia leet.<\/p>\n\n\n\n<p>Atu nafatin kumpri no halo reportajen tuir matadalan kobertura m\u00eddia ba COVID \u2013 19 ne\u2019eb\u00e9 hasai iha tinan kotuk (2020) husi Conselho de Imprensa no UNDP koopera ho Asosiasaun Jornalista Timor Lorosa\u2019e (AJTL) no Timor-Leste Press Union (TLPU) no kontinua kumpri K\u00f3digu \u00c9tika no prins\u00edpiu univers\u00e1l jornalizmu.<\/p>\n\n\n\n<p>Liu hosi komunikadu imprensa, Konselho Imprensa m\u00f3s husu ba sosiadade tomak no entidade sira estadu nian atu respeita jornalista sira- nia liberdade, atu hetan asesu informasaun iha fatin publiku, liuhusi fasilita informasaun loloos no kredivel.<\/p>\n\n\n\n<p>Atu tau matan nafatin ba serbisu Meiu Komunikasaun Sosi\u00e1l sira, liuliu publikasaun notisia sira liuhusi f\u00f3 sujestaun konstrutivu, atu hadia produtu jornal\u00edstiku&nbsp; ho kualidade hodi &nbsp;kontribui ba prosesu sosiedade demokratiku no hametin &nbsp;demokrasia iha pa\u00eds ne\u2019e no <em>husu<\/em> ba Meiu Komunikasaun Sosial sira atu halo retifikasaun no direitu resposta<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Reportazen Zevonia Vieira Konselho Imprensa nudar instituisaun Estadu Independente iha knaar importante atu garante liberdade opiniaun no liberdade\u00a0 indep\u00e9ndesia\u00a0 ba sidadaun hotu, no espesi\u00e1l garanti jornalista no Meiu Komunikasaun Sosial sira implementasaun k\u00f3d\u00edgu \u00e9tika jornalista durante atvidade jornalistiku to\u2019o produsaun not\u00edsia, ho nia val\u00f3r informativu, edukativu, kontrolu sosi\u00e1l no divertimentu. Liu hosi komunikadu imprensa ne\u2019ebe [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":7318,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"amp_status":"","footnotes":""},"categories":[63],"tags":[],"class_list":["post-7317","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-notisia"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7317","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7317"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7317\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7319,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7317\/revisions\/7319"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7318"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7317"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7317"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neonmetin.info\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7317"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}