Reportajen David da Costa
Edukasaun no valores demokrátikos sai tema prinsipál iha reuniaun Ministru Edukasaun Comunidade dos Países de Língua Portuguesa (CPLP) ne’ebé sei realiza iha Dili iha loron 06 to’o 07 Maiu 2026. Iha enkontru ne’e sei reforsa papel edukasaun no partisipasaun sivika hodi fortalese sosiedade iha nasaun membru sira.
Ministra Edukasaun (ME), Dulce de Jesus Soares, hateten, ohin Ministériu Edukasaun mai iha ne’e ho komisaun organizadora ba reuniaun ba dala XIV Ministru Edukasaun CPLP nian, ne’ebe sei akontese iha loron 06 to’o 07 Maiu, tanba ne’e mai hodi atualiza informasaun ne’e ba Prezidente Repúblika José Ramos-Horta.
Tanba ne’e mai husu ba Prezidente Repúblika atu fó mensajen ba reuniaun refere. No atividade sei hahú iha 04 Maiu ho enkontru semináriu ida internasionál kona-ba alimentasaun eskolar nian.
Nia esplika tan, iha seminar internasionál ne’e sei iha péritu sira mai husi nasaun sira CPLP nian, Sekretariadu CPLP mak eskolla. No iha 05 Maiu sei iha komemorasaun boot iha Timor kona-ba selebrasaun loron internasionál língua portugeza, aumzmu tempu komemorasaun kultura CPLP.
“Iha loron 06 Maiu kontinua ho enkontru fokal ba edukasaun CPLP, depois iha loron 07 hahú reuniaun Ministru Edukasaun CPLP. Semináriu ne’e ho tema mak Edukasaun, Valór Demokrátiku sira no Partisipasaun Sívika: Dalan sira atu hametin Sosiedade sira CPLP nian,” dehan Ministra Edukasaun (ME), Dulce de Jesus Soares ba jornalista sira iha Palásiu Prezidensiál Bairu-Pite, Segunda 27/04.
Nia afirma, tema ne’e Minsiteriu Edukasaun mak hili lori ba aprejenta iha Konsellu Ministru, no hetan aprovasaun, no hato’o fila fali tema ne’e ba Sekretariadu CPLP hotu-hotu konkorda ida ne’e mak tema ba reuniaun Ministru Edukasaun CPLP nian.
Tema ne’e eskolla la’ós refleta de’it situasaun Timor-Leste nian, maibé nasaun sira iha país CPLP hotu kedas, tanba ne’e mak Sekretariadu CPLP konkorda atividade ne’e, la’ós Ministériu Edukasaun Timor-Leste de’it mak deside, maibé sempre iha enkontru entre pontu vokais hotu país CPLP nian mak hodi deside ajenda no mós deside tema sira hotu.
Nia subliña tuir prátika kultura iha enkontru ministru ne’e la envolve Xefe Estadu, maibé iha sesaun solene iha loron 05 ba komemorasaun loron internasionál língua portugeza, nune’e mós kultura CPLP iha kalan ne’e sei konvida Prezidente Repúblika no Xefe Estadu disponivel marka prezensa.
Entretantu antes ne’e iha loron 18 fulan Marsu, Konsellu Ministrus delibera hodi aprova tema “Edukasaun, valór demokrátiku sira no partisipasaun sívika: dalan sira atu hametin sosiedades CPLP” proposta ida ne’e aprezenta husi Ministra Edukasaun, Dulce de Jesus .
No ba Reuniaun Ministrus Edukasaun Komunidade País Lian Portugés (CPLP) nian, ne’ebé sei hala’o iha Dili, loron 7 fulan-maiu tinan 2026. Sorumutu ida ne’e nu’udar espasu konsertasaun ida entre Estadu Membru sira hodi hametin kooperasaun iha área edukasaun nian, aliña pozisaun iha forum internasionál sira no akompaña implementasaun inisiativas konjuntas iha setór ne’e.