Reportajen Estajiada Agustina Amaral
Traballador Timoroan Nazario Sejar do Santos ho Jaime Gusto Pareira, nia remata estudu ensinu sekundáriu, desidi ba servisu iha Korea tanba ekonomia familia la sufsiente.
Traballador Nazrio ba jornalista sira iha dehan “ha’u remata estudu ensinu sekundáriu iha tinan 2014, atu kontinua tan estudu iha universidade maibé tan osamentu laiha tanba ne’e durante tinan neen, ha’u halimar de’it iha uma no iha ne’eba ha’u tuir formasaun non-formal, depois mai iha tinan 2002, ha’u iha inisiativa hakarak atu aprende lian Korea no ha’u iha mehi ida hakarak ba servisu iha nasaun Korea,” Dehan traballador Nazario iha salaun Timor Logde, Komoro, kuarta, 08/02.
Nia hatutan, iha fulan Outubru nia tuir exame pasa no iha fulan Dezembru kontratu no mai fali fulan Fevereiru ne’e nia hetan oportunidade hodi ba servisu iha nasaun Korea du Sul.
Nia hatete, prosesu aprendedijajen lian Korea ne’e la’os fasil tanba iha líangua seluk ni-nia konsoante hamutuk 23 de’it maibé Korea nian hamutuk 40 tanba ne’e difisil tebes atu hatene maibé liu hosi nia vontade no hakarak bele hatene lalais, tanba wainhira ita hakarak dalan sei iha.
Nia senti kontente no orguillu tanba ida ne’e hanesan fó dalan ba sira hodi servisu no sustenta familia. “Ha’u fila mai hosi nasaun Korea hodi hasa’e ami nia kresimentu ekonomia familia nian i loron ida ami bele hatudu netik rezultadu ne’ebé ba familia hodi nune’e senti kontente ho rezultadu ne’ebé ami hatudu.”
Enkuantu motivu nia ba servisu iha rai li’ur tanba saláriu traballador Timor-Leste no Korea Sul diferente teb-tebes tanba iha ne’eba ita bele hetan osan ne’ebé boot no bele muda moris ho lais. “Buat ne’ebé ha’u sei halo wainhira ha’u fila hosi nasaun Korea, ne’ebé ha’u aprende ha’u tenke kria kondisoens ne’ebé di’ak ba ha’u nia familia no ba inan aman sira no ha’u sei halo uma no kria servisu atu nune’e fó fali ba maluk sira hodi sira bele hetan opoturnidade hanesan ha’u,” Nia dehan.
Iha fatin hanesan traballador Jaime Gusto Pareira hatete, “hakarak futuru di’ak tenke kria kondisaun no tenke prepra ho ita nia matenek. Ha’u hakarak hatete de’it katak, wainhira pasa tes ida ne’e la fasil, maibé difisil teb-tebes maibé ha’u fiar katak, kolega sira bele banati tuir fali ami ne’ebé agora hetan opoturnidade ida ne’e. Durante fulan neen ami aprende lian Korea la fasil maibé difisil tanba ne’e ho esforsu tomak no familia sira nia suporta ohin loron ha’u bele pasa hodi ba servisu iha Korea,” nia espresa ho haksolok.
Ikus, nia enkoraja maluk joven sira ne’ebé mak ekonomia ladun sufisiente hodi kontinua estudu ba universidade bele buka alternativa hodi kursu lian Korea, nune’e bele ajuda muda muda ekonomia familia nian.