Reportajen Estajiada Agustinha Amaral
Inan-ferik Elsa Amaral Guterres, maske ho idade 81 ona, maibé nafatin iha vontade boot, hodi hakarak fa’an sasan hale’u sidade Díli, nune bele tulun nia bei-oan sira ba eskola, no mos atende nesesidade uma laran nian.
Ba Neon Metin iha Jardin 5 de Maiu, Inan-ferik leba hela nia krupuk no tara hela pasta koor metan, haktuir ba Neon Metin katak faan kurupuk ho fore-rai ho kontente
“Ha’u ho idade 81, maibé nunka sente kole hodi hala’o atividade hanesan vendedór fa’an kerupuk hale’u sidade”, dehan Elsa.
Ho kosar ne’ebe turuk iha nia oin, oin kulit komesa namkurut tanba ida ne’e, no mos habai an iha loron manas, nune’e hahán ne’ebe nia faan karik bele folin, nune’e fila karik bele lori netik dollar ruma. Nia tenik katak mezmu ho idade mais avansadu, maibé nungka sente kolen, tanba laiha ema ida mak atu atende ba nia nesesidade bázika, tanba ne’e mak nia la sente baruk hala’o atividade ne’e.
“Ha’u iha oan na’in 10, maibé na’in 4 fila ona ba mundu seluk, hela na’in 6 no sira na’in 6 laiha ida mak sai hanesan funsionáriu públiku, sira mesak to’os na’in de’it,” nia dehan ba Neon Metin, Kuarta-feira, 15/02.
Iha dada lia, ho espresaun triste maibé nakonu ho esperansa ne’ebé boot ba nia bei-oan sira, nia haktuir katak ho fila liman ne’ebe nia halo netik, hodi bele tulun nia bei-oan sira nia eskola.
“Hakarak suporta ha’u nia bei-oan sira nia eskola, tanba ha’u nia oan sira la hatene hakerek ona, entaun ha’u nia bei-oan labele hanesan ne’e tan, la’os ha’u nia esforsu ida ne’e atu bei-oan sira tenke servisu iha fatin di’ak lae, maibé importante mak wainhira sai vendedór hanesa ha’u karik, ema ho osan $10 sosa sasan, $5.00 sira bele sura, hatene volta,” dehan Inan-ferik ho idade 81 ne’ebé iha domin no vizaun boot ba nia bei-oan sira ba futuru.
Nia dehan, hosi fila liman ne’e, loron ida avo Elsa bele hetan $15.00, maibé depende fali ba ema sosa, se ema sosa hotu entaun bele hetan $15.00, dala ruma la hotu.
“Ho rendimentu $15 ne’ebé ha’u hetan husi kerupuk ne’ebé fa’an hale’u sidade to’o lokraik fila mai, ami uza $5.00 ba nesesidade uma laran, no $10.00 uza hodi selu bei-oan sira nia eskola,” Elsa haktuir
Moris kiak no mukit sai obstaklu boot ida, atu hetan moris dignu, maibe nia la taka dalan ba Elsa ho idade avansadu, atu kontinua hakat pasu ba oin, hodi luta ba nia bei-oan sira nia futuru ne’ebe nabilan liu. Ba Elsa edukasaun ne’e importante, tanba iha nia tempu uluk Elsa la hetan oportunidade hodi asesu eskola, no nia lakohi ohin loron nia bei-oan sira lao tuir nia dalan.
Elsa nia domin ba nia família mak fo importánsia ba edukasaun, maibe públiku ezije ba estadu atu ema iha direitu hanesan asesu edukasaun ne’ebe kualidade, inklui Elsa nia bei-oan sira, nune’e ukun an ne’ebe atinji ona, bele justu ba povu tomak