Reportajen David da Costa
Prezidente Republika (PR) José Ramos-Horta hamutuk ho governu liu husi Ministériu Juventude Desportu Arte no Kultura (MJDAK) ohin halo lansamentu ba atividade Dili Internasional Marathon ne’ebe maka sei akontese iha fulan outubru hodi fó salidaridade ba povu palestina no mos ida ne’e mos sai hanesan espasu ida Timor-Leste ba iha membru ASEAN.
Ministru Juventude Desportu Arte no Kultura (MJDAK), Nelio Izac Sarmento, hatete, Ohin Prezidente Repúblika ho Governu liu husi Ministériu Juventude Desportu Arte no Kultura, hakarak atu fó hatene ba públiku katak ohin governu halo lansamentu ba atividade Dili Internasional Marathon ne’ebé atu halo iha fulan Outubru tinan ne’e.
“Dili Internasional Marathon ne’e inisitiva ida husi Prezidente Repúblika, servisu hamutuk ho Governu liu husi MJDAK, ne’ebé mai ho hanoin rua, hanoin dahuluk tanba Timor-Leste iha prosesu iha dalan atu integra ba membru ASEAN, ne’ebé atu uza Dili Internasional Marathon ne’e hanesan mós espasu ida atu ba iha ne’eba. Ita mós hatene katak, husi mundu hotu-hotu triste, tanba konflitu iha rai bara-barak mak DILI Internasional Marathon ne’e ita bolu dehan, ita halai ba palestina,” dehan Ministru Juventude Desportu Arte no Kultura (MJDAK), Nelio Izac, iha palásiu Prezidensial Bairo-Pite, sexta 1/08.
Nia haktuir, Dili Internasional Marathon ne’e hanesan meius solidaridade povu Timor ba sofrimentu ne’ebé povu Palestina infrenta oras ne’e daudaun. Purtantu ida ne’e hakarak hato’o mensajen ba mundu katak, nafatin promove dialógu, nune’e hakiak nafatin paz no dame iha mundu.
Tanba ne’e komesa husi lansamentu ohin nian, liu husi Federasaun Atletismu, nune’e mós Prezidente Repúblika, hahú halo rejistrasaun ba atleta sira ne’ebé hakarak partisipa iha eventu Dili Internasional Marathon.
No iha Dili Internasional Marathon atleta sira ne’ebé sei partisipa iha eventu ne’e maka atleta sira husi país membru ASEAN de’it mak sei hetan oportunidade mai Timor partisipa DILI Internasional Marathon ne’e. Nune’e mós loke nivél internasionál uitoan, maibé ba komunidade estranjeiru ne’ebé hela iha Dili, sira hakarak hotu-hotu partisipa, bele partisipa.
Partesipante sira ne’be atu partesipa iha Dili Internasional Marathon sei halo rejista iha rua, rejista liu husi online, rejista ida liu husi Federasaun Atletismu, Halai taru sei hahú oras tuku 06:00 dadersa, ne’ebé atleta sira ne’ebé hakarak partisipa bele prepara an mak sedu nune’e partisipa.
Tanba ne’e husu ba komunidade sira ne’ebé hela iha Dili, rute ne’ebé atleta sira sei halai liu atu ema hotu-hotu, fó suporta, apoiu nune’e atleta sira bele halai kondisaun ne’ebé di’ak to’o termina kompetisaun iha oras 08:00 ka 10:00, tanba hahú husi Palásiu Prezidensiál, entaun sei remata iha Palásiu Prezidensiál.
Xefe Kaza Sivil Prezidénsia Repúblika, Jezuina Maria Ferreira , hatete, eventu Dili Internasional Marathon, Prezidente Repúblika José Ramos-Horta mak sai patronu ba iha Dili Internasional Marathon, no eventu ne’e anual Prezidensia Repúblika nian. No kada tinan Prezidensia Repúblika prevee orsamentu ba Dili Internasional Marathon. Ba tinan 2025 Prezidensia Repúblika prevee $100 mill dolares Amérikanu ba iha eventu ne’e.
Nia dehan, husi enkontru hamutuk entre Sekretariadu, Prezidensia Repúblika, Federasaun Atletismu halo proposta orsamentu ne’ebé aprejenta ba Prezidente Repúblika proposta ne’e ho montante $170.290 dolares Amérikanu. Husi $70 mill itall ne’e kontribui husi MJDAK no mós husi Vise Primeiru Ministru Asuntu Ekonómiku.
“Ita mós sei hasai konvite nune’e buka sponsor ba eventu DILI Internasional Marathon ne’e. Ba manan na’in sira, sira sei simu prémiu montante osan no mós ho medalla ida ne’e mak ita sei fó ba manan sira tuir ida-idak nia kategória, ba labarik kiik oan sira ne’ebé kontribui halo rame Dili Internasional Marathon ne’e ita sei fó prémiu ba labarik sira tuir nesésidade labarik sira nian duni,” Xefe Kaza Sivil Prezidénsia Repúblika, Jezuina Maria Ferreira.
Maibé ba prémiu Dili Internasional Marathon ne’e montante orsamentu husi $2 mill to’o 8 mill, ba internasionál sira hetan primeiru lugar, segundu to’o terseiru no ba kategória Timor husi primeiru lugar to’o desimu lugar ne’e husi $8 mill to’o $200 dollar.
Maratona Internasionál Dili 2025 sei iha korrida oioin ne’ebé komprensivu hodi akomoda nivel partisipasaun hotu-hotu maka Maratona Kompletu (Full Marathon) Kursu ida ne’ebé dezafiante ho distánsia 42.195 km ba korredór elite no esperiente sira. Meia Maratona (Half Marathon) Korrida ida ne’ebé popular ho distánsia 21.0975 km ne’ebé oferese teste substansiál ida ba rezisténsia.
Eventu Para-Atleta sira (Para-Athletes Event) Kategoria dedikadu ida ne’ebé asegura inkluzividade no selebra realizasaun sira hosi atleta sira ho defisiénsia. Fun Run Korrida ida ne’ebé badak liu, la’ós kompetisaun maibé perfeitu ba família sira, belun sira, no membru komunidade sira atu goza (enjoy) atmosfera festiva.
Partisipante sira sei iha oportunidade únika atu halai liuhosi rota seníku sira Dili nian, hodi koko no haree kultura ne’ebé riku no tasi-ibun ne’ebé furak, enkuantu kontribui ba kauza ida ne’ebé defende valór umanitáriu sira.
Detallu sira seluk kona-ba data rejistu loloos, detallu prémiu sira, rota sira korrida nian, no lojístika loron eventu nian sei disponibiliza iha website ofisiál Maratona Dili nian no liuhosi kanál sira iha mídia sosiál.








