Reportajen Umbelina dos Reis
Primeiru-Ministru Kay Rala Xanana Gusmão dehan, Bainhira Timor-Leste prepara atu adere ba ASEAN no integra klean iha ekonomia rejional ho nesesidade ba ekonomia doméstika ne’ebé kompetitivu no reziliente. Prepara Banku dezenvolvimentu ne’ebé kualidade ne’e apoia investimentu transformativu iha setor agrikultura, turizmu, infraetrutura abitasaun suporta kriasaun empregu produtividade no apoiu komunidade sira ne’ebe hala’o negósiu ki’ik iha area rural.
Primeiru Ministru Kay Rala Xanana Gusmão dehan, asesu ba kapitál fó konfiansa ba ema atu koko, rekursu ne’ebe sai buras atu muda sira nia sirkunstánsia. Nune’e la’os de’it harii negósiu maibé harii dignidade, reziliénsia no prosperidade iha nasionál.
“ Infelizmente sistema ekonómiku iha Timor-Leste agora daudauk la fó asesu ba kapitál ne’ebé presiza, prevene ita nia komunidade sira nia negósiu sira atu partisipa iha ekonomia.Tanba ne’e mak ita presiza sistema finanseiru ida ne’ebé funsiona ba povu Timor-Leste, ne’ebé hasai obstákulu la’ós ida ne’ebé esklui sira.” Dehan Primeiru-Ministru Kay Rala Xanana Gusmão, liuhosi nia diskursu Auditoriu Ministériu Finansas, Ai-tarak laran, sexta-feira, 01/08.
Governu komprometidu atu harii Banku Dezenvolvimentu Nasionál Timor-Leste. Banku ida ne’e sei la sai de’it instituisaun seluk maibé sei sai hanesan instrumentu ida ba estratéjia nasionál atu dirije finansa ba fatin ne’ebé presiza. Nune’e apoia investimentu transformativu iha setor agrikultura, turizmu, inframanufatura no abitasaun, hodi suporta kriasaun empregu no hasa’e produtividade ba iha tempu naruk.
“Governu iha vizaun ida ba dezenvolvimentu nasaun nian, hahú hosi investe iha kreximentu setór petrolíferu no indústria sira ne’ebé iha relasaun ba oportunidade sira iha Ekonomia Azul, hanesan servisu no indústria sira ne’ebé sustentável ba ema no ambiente.” Dehan Primeiru-Ministru.
PM dehan, Banku sei atua ba interese nasionál nia misaun sei la limita ba retornu finanseiru, maibé atu loke kapasidade produtiva ba ita-nia povu nian, nune’e transforma ideia di’ak ba projetu viável, importante liu, sei fó apoiu ba sira ne’ebé kleur ona la hetan asesu ba finansa, inklui produtór rurál ba negósiu ki’ik, emprezáriu joven, empreza sira ne’ebé lidera hosi feto sira.
“Banku dezenvolvimentu ida ne’ebé di’ak la’ós de’it emprestadór ida maibé hanesan parseiru dezenvolvimentu nia papél maka atu kanaliza kapitál ba ekonomia real ba ema sira ne’ebé produz, emprega no investe nia liman.” Dehan PM.
Investidór privadu, ajénsia governu no parseiru internasionál sira, inklui instituisaun multilaterál sira hanesan Banku Dezenvolvimentu Aziátiku no Banku Mundiál hodi fahe risku, mobiliza kapitál no aumenta impaktu, maibé ba
Primeiru-Ministru Kay Rala Xanana Gusmão dehan, Bainhira Timor-Leste prepara atu adere ba ASEAN no integra klean iha ekonomia rejional ho nesesidade ba ekonomia doméstika ne’ebé kompetitivu no reziliente. Prepara Banku dezenvolvimentu ne’ebé kualidade ne’e apoia investimentu transformativu iha setor agrikultura, turizmu, infraetrutura abitasaun suporta kriasaun empregu produtividade no apoiu komunidade sira ne’ebe hala’o negósiu ki’ik iha area rural.










