Home Notisia Instalasaun Kabu Submarinu Fibra Ótika Kuaze Remata, Governu Planeia Lansa Iha Fulan...

Instalasaun Kabu Submarinu Fibra Ótika Kuaze Remata, Governu Planeia Lansa Iha Fulan ne’e

0
85

Ministru Transportes no Komunikasaun (MTK) Miguel Marques Gonçalves Manetelu (Foto-David)

Reportajen David da Costa 

Ministru Transportes no Komunikasaun (MTK) Miguel Marques Gonçalves Manetelu, hateten, prosesu instalasaun kabu submarinu fibra ótika (CTLP) kuaze remata ona, inklui preparasaun infraestrutura iha Bebonuk. 

Governu agora hein de’it Primeiru Ministru Kay Rala Xanana Gusmão nia disponibilidade atu partesipa iha lansamentu ofisiál ba projetu ne’e, ne’ebe planeia realiza entre loron 20 to’o 30 fulan Jullu tinan ne’e.

Nia dehan, ohin Komisaun Instaladora Projetu CTLP hamutuk ho MTK halo aprezentasaun ba Konsellu Ministrus kona-ba progresu instalasaun kabu submarinu fibra ótika no servisu instalasaun kuaze remata hotu ona. 

Ministru esplika, alende instalasaun kabu submarinu, preparasaun infraestrutura iha Bebonuk mós remata ona, nune’e projetu ne’e prontu atu halo lansamentu ofisiál. No MTK husu Primeiru Ministru Kay Rala Xanana Gusmão nia tempu atu partesipa iha lansamentu ofisiál ne’e.

“Nune’e, iha aprezentasaun nia rohan ami husu Primeiru Ministru nia disponibilidade atu determina tempu ba lansamentu. Ami propoin atu realiza entre loron 20 to’o 30 fulan Jullu, depende ba Primeiru Ministru nia ajenda,” dehan Miguel Marques Gonçalves Manetelu ba jornalsita sira iha Palásiu Governu, Kuarta 1/07.

Nia hateten mós iha reuniaun Konsellu Ministrus, membru Governu balun sujere atu adia lansamentu ba iha loron nasional no balun dehan iha loron 30 Agostu. Maibé, MTK konsidera katak tempu ne’e kleur liu tanba preparasaun teknika hotu remata ona.

“Ha’u dehan ba sira katak se hein to’o 30 Agostu, kleur liu. Tanba ne’e ami kontinua husu atu lansamentu bele realiza entre loron 20 to’o 30 fulan Jullu, depende de’it ba Primeiru Ministru nia disponibilidade,” hateten Ministru.

Nia haktuir, kona-ba internet lalais ne’e, Ministru hateten katak responsabilidade atu fó servisu ba komunidade jerál iha operador internet (ISP) sira, tanba sira maka sosa kapasidade internet husi CTLP no depois distribui ba sira nia kliente sira.

Maibé ba servisu internet iha instituisaun Estadu sira, Ministériu relevante mak responsabiliza atu asegura asesu internet ne’ebe di’ak. Maibé, ba komunidade jerál, qualidade no distribuisaun servisu internet depende ba operador ISP sira ne’ebe fornese servisu diretamente ba konsumidór sira.

“Internet lalais ne’e husu ba operador sira, sira sosa ba ita, sosa ba CTLP depois sira fornese ba ita nia komunidade sira. Ba servisu estadu nian hau respnde dehan sim, tanba ne’e husi Ministeiru maka responsabliza maibé ba komunidade enjerál ne’e operdor ISP sira,” nia subliña.

Nune’e mos ohin iha sorumutu Konsellu Ministrus ne’e Ministru Transportes no Komunikasoins, Miguel Marques Gonçalves Manetelu, mos aprezentasaun kona-ba progresu ne’ebe alkansa ona iha implementasaun Sistema Kabu Submarinu Súl Timor-Leste (TLSSC, sigla iha lain Inglés) no rede fibra ótika terrestre nasionál.

Aprezentasaun ne’e relata kona-ba finalizasaun instalasaun no teste ba fiu submarinu internasionál, ne’ebe deklara tiha ona prontu ba operasaun komersiál, nune’e mós kriasaun empreza públika kabos de Timor-Leste, EP, ne’ebe responsavel ba jestaun infraestrutura estratéjika ne’e no progresus ne’ebe hetan ona iha nia operasionalizasaun.

Aprezenta mós asaun prinsipál sira ne’ebe hala’o daudaun ka programadu (programa ona), ne’ebe inklui preparasaun ba inísiu operasaun komersiál, reforsa kapasidade operasionál empreza nian, aumentu redundánsia ligasaun internasionál, hametin siberseguransa, no mós expansaun rede fibra ótika nasionál, ho objetivu atu hametin konektividade dijitál nasionál no impulsiona ekonomia dijitál.

NO COMMENTS