Reportajen David da Costa
Governu Timor-Leste ohin ofisialmente entrega ona rai no edifisiu ba nasaun Repúblika Demokrátika Populár Laos (RDPL) hodi estabelese sira nia embaixada iha tempu badak atu loke iha Timor-Leste. Governu Laos apresia no komprometidu atu kontinua hametin liután lasu amizade ne’ebé eziste no kooperasaun di’ak entre Laos ho Timor-Leste.
Vise-Ministra ba Asuntu ASEAN, Milena Rangel, hatete, serimónia ida-ne’e hanesan resiprosidade, ne’ebé ho objetivu atu asegura liután relasaun diplomatika, relasaun entre povu ho povu no hametin liután ita-nia kooperasaun la’ós de’it tanba membru ASEAN maibé mós hanesan relasaun bilaterál ne’ebé estabelese ho Laos.
“Ha’u lori governu Laos nia naran no mós Ministériu Negósiu Estranjeiru, ami komprometidu atu kontinua hametin liután ami nia lasu amizade ne’ebé eziste no kooperasaun di’ak entre Laos ho Repúblika Demokrátika Timor-Leste. Aleinde ne’e, ha’u apresia tebes ba governu Timor-Leste ne’ebé entrega fatin ba governu Laos hodi estabelese ninia embaixada iha ne’e
Vise-Ministra ba Asuntu ASEAN, Milena Rangel, deham, serimónia ida-ne’e hanesan resiprosidade, ne’ebé ho objetivu atu asegura liután relasaun diplomatika, relasaun entre povu ho povu no hametin liután ita-nia kooperasaun la’ós de’it tanba membru ASEAN maibé mós hanesan relasaun bilaterál ne’ebé estabelese ho Laos.
“Ita atribui propriedade liu-liu terenu no edifisiu ba Laos para sira atu estabelese sira nia embaixada iha tempu badak nia laran, ne’ebe ita hakarak asegura liutan relasaun diplomatika, relasaun entre povu ho povu no hametin liután ita nia kooperasaun la’ós de’it tanba membru ASEAN maibé mós hanesan relasaun bilaterál ne’ebé estabelese ho Laos dezde inisiu kedas ita restaura ita nia independensia, ne’ebé loron ida ke importante, istóriku, ita asegura liután ita-nia relasaun besik liután ho Laos” dehan Vise ASEAN, Milena Rangel ba jornalista sira iha Faról, Tersa 20/01.
Nia haktuir, ida ne’e la iha arendametu, tanba ho modalidade no espíritu resiprosidade, katak Timor-Leste oferese rai no edifisiu ba Laos estabelese sira nia embaixada iha ne’e, nune’e mós Laos oferese rai no edifisiu ba Timor-Leste hodi estabelese Timor ninia embaixada iha ne’ebá.
“La iha arendametu, ida ne’e ita mai ho modalidade resiprosidade, ita troka, ita fó ba Laos no iha Laos mós fó terenu mai ita, para depois estabelese ita nia embaixada, ne’e la’ós rekezitus prinsipál, mais hola parte mós hanesan prátika normál ida membru ASEAN hotu-hotu tenke iha nia embaixada iha Estadu membru sira seluk”, nia esplika.
Iha fatin hanesan, Ministru Justisa, Sergio Hornai, dehan kolaborasaun entre MNEK ho MJ mak oinsá atu identifika edifísiu no rai hodi fasilita operasaun programa nian ba nasaun maun alin sira ba konsolidasaun ida ne’ebé sistemátiku no estruturadu ba rejiaun.
“Nune’e lori governu nia naran, liu-liu Ministériu Justisa, ha’u agradese ba kolaborasaun no kooperasaun tomak ne’ebé ita hatudu ona ba ita nia maun-alin nasaun,” nia dehan
Nune’e Ministériu Justisa tenta atu buka dalan barak liután atu bele kolabora ho Ministériu Negósiu Estranjeiru. Objetivu atu konsolida estadu de direitu demokrátiku iha rejiaun pasífika, hodi respeita dignidade, direitus umanus, no justisa. Tanba Timor-Leste ho Laos sei servisu hamutuk nafatin iha relasaun bilaterál sira hotu, nu’udar Estadu membru ASEAN nia.
Entertantu Vise Ministra Negosius Estranjeirus Repúblika Demokrátika Populár Laos, Phongsamouth Anlavan, apresia tebes no agradese ba governu Timor-Leste tanba oferese ona rai no edifisiu ba Laos atu estabelese ninia embaixada iha Timor-Leste.
“Ha’u lori governu Laos nia naran no mós Ministériu Negósiu Estranjeiru, ami komprometidu atu kontinua hametin liután ami nia lasu amizade ne’ebé eziste no kooperasaun di’ak entre Laos ho Repúblika Demokrátika Timor-Leste. Aleinde ne’e, ha’u apresia tebes ba governu Timor-Leste ne’ebé entrega fatin ba governu Laos hodi estabelese ninia embaixada iha ne’e,”nia haktuir.
Tanba ne’e, sei utiliza propriedade ida ne’e hanesan embaixada Laos iha tempu badak no sai hanesan ponte entre Laos no Timor-Leste hodi bele hasa’e liutan kooperasaun diplomátika ba nasaun rua nia benefísiu.
“Entrega propriedade ohin hatudu asisténsia sinseru no kompromisu maka’as husi governu Timor Leste hodi permite governu Laos bele iha nia embaixada iha Dili no ami sei aproveita di’ak liután fatin ne’e,” nia konklui.