Reportajen David da Costa Gusmao
Esperansa eleitór sira nian ba Prezidente Republika (PR), foun ne’ebe maka mai, atu servisu diak liu tan iha tinan lima ba kotuk, no haree povu sira nia problema sira ne’ebe povu hasoru, atu nune’e povu sira labele moris tan iha terus nia laran.
Elitores Henriqueta da Silva, (49), hosi Aldeia bairo Formosa Suku Gircenfor, postu nain feto no munsipiu Dili, dehan ohin nia ezerje tiha ona nia diretus de votus ba iha kandidatu Prezidente da republika sira. Haree situsaun ne’ebé maka iha. Ho hanoin lider istória sira ne’e importante ba jerasaun foun atu fó votus konfiansa ba sira nafatin.
“Hau vota tiha ona, hau haree situasaun ne’ebe maka iha, hau hanoin lider istóriku sai importante ba ami jerasaun foun, para atu bele ezerse ami nia votu ba sira. Ami haree iha 2027 iha oportunidade ba jerasaun foun sira, entaun hau bele ezerje hau nia votus ba fali iha jerasaun foun sira. Sementara agora hau sei ba iha lider istotiku sira,” dehan Henriqueta Da Silva ba jornalista neon metin iha aldeia Bairo formosa, suku Gircenfor, postu Nain Feto Dili, Sabadu 19/03.
Nia haktuir Konaba fatin votasaun ne’e diak, no sira iha ne’e atende elitores sira ho diak hotu, soke tinan lima liu ba ne’e, sira prepara kadeira sira hodi elitores sira tur fatin mas agora laiha. Munking haree ba votante ne’eb’e barak.
“Hau nia esperansa maka ne’e, kandidatu ida ne’ebé elitu sai Prezidente da Republika ne’e tenke haree problema sira ne’ebe povu sira hasoru, no servisu diak liu tan iha tinan lima liu tiha ona ne’e, tanba iha tinan lima liu tiha ona ne’e ita emfrenta hela ba iha Covid-19, tanba ida ne’e hau hanoin tempu ida agora prezidente ida ne’ebe mai, haree no fokus barak liu ba ita nia povu sira atu nune’e sira labele moris tan terus nia laran,” nia esperansa.
Iha fatin hanesan elitores, Heldere da Silva (47), dehan hanesan sidadun ida tenke vota, no partersipa iha festa demokrasia ida ne’e, tanba votos maka sei determina kandidatu ida atu bele sai prezidente hodi bele ukun povu no nasaun ida ne’e.
“Hau hanesan sidadun, hau hakarak motiva sidadun hothotu, atu bele partersipa iha festa demokrasia ida ne’e, hodi mós ezerje sira nia direitus de votus ba sira nia kandidatu sira iha elisaun prezidensiál ida ne’e. Para ita mós hill ita nia lideransa Timor-Leste nia ida ne’ebé maka bele sai Prezidente da Republika ba povu no ba nasaun ida ne’e iha tinan lima mai, Pessoalmente vota la haree ba iha lider istoriku ka lider jerasaun foun sira, maibe haree ba iha vizaun no misaun ne ebé diak no profisionál ba iha povu no nasaun ida n’e, laos tanba nia lider no laos tanba nia jerasaun foun laos tanba ne’e,” nia dehan
“Hau espera katak kadidatu ida ne’ebe elitu ba prezidente ne’e, nia iha figura ida ne ebe maka reprezentante duni povu, atu nune’e bele haree povu sira nia halerik iha situasaun saida deit,” elitores nia esperansa.
Nune’e mós elitores Eco Jeronimo (50), hosi aldeia 7 dezembru, suku Santa Crus, postu nain feto, no munisipiu Dili, dehan, nu’udar sidadun iha dever moral, tenke ezerje nia direitu, atu bele fó votus konfiansa ba kada kandidatu ida, atu manan ka lokon ne’e buat ketak ida, maibe importante nu’udar sidadaun ida iha dever moral atu ezerse nia direitu de votu.
“Nu’udar sidadun ita iha dever no moral atu vota, sim, Hau vota tiha ona, hau hanoin ita koalia konaba vota ne’e, baibain ema koalia ona, organizasaun indepedente sira mós koalia ona katak votus ne’e segredu, atu vota ba lider istoriku sira ka atu ba jerasaun foun hau labele koalia sai. maibe hau ezerje ona hau nia direitu nu’udar sidadun Timoroan ida,” nia esplika.
Nune’e mós elitores ne’e iha esperansa katak, sese maka eleitu prezidente da Republika karik, haree diak ho nia funsaun no knaar prezidente nian ne’e lao hodi diak, keta iha komflitus ruma no diversiu iha organizasaun karik bele tuur hamutuk hodi buka solusaun, “no atu bele fó espasu ba vida moris sosiedade ninian ida ne’e maka ita nia esperansa”.
