Reportajen David da Costa
Prezidente Konfederasaun Sindikatu Timor Leste (KSTL) Almeiro Vila Nova, konsidera, traballadór sira, tinan 10 nia laran manán nafatin $115 ida ne’e diskriminasaun boot ne’ebé estadu halo ba povu Timor-Leste, tanba ne’e kontinua ejije ba Estadu, Govenu atu bele halo revizaun ba saláriu mínimu ne’e ba traballadór sira nian.
“Ita nia traballadór sira, tinan 10 nia laran manán nafatin $115 ida ne’e diskriminasaun boot ne’ebé estadu halo ba povu Timor-Leste ida ne’e. se ita ko’alia loloos, salariu ne’ebé rajoavel, justu, dignu ba trabaladór sira, ne’e so $250 ne’e maka ita bele dehan bele dignifika ba traballadores sira,” dehan Prezidente KSTL Almeiro, bainhira partesipa komerasaun loron Mundial Traballadór iha Largo Lisidere, Segunda 1/04.
Tanba buat barak mak seidauk atinji, moris di’ak traballadór sira nian seidauk atinji, justisa sosiál ne’e sei dook tebe-tebes husi hotu-hotu nia esperansa, tanba traballadór sira hakarak ne’e lá’os buat boot, maibé buat sira ne’ebé sura ho materiál nian. Maibé, importante mak traballadór ne’e hakarak hetan rendimentu ne’ebé justu, dignu hakarak hetan protesaun ba ninia direitu protesaun ba ninia servisu, hakarak hetan liberdade, hakarak hetan empregu ne’ebé produtivu.
“Ita laiha razaun atu hatete ita nia nasaun ne’e infrenta hela situasaun ekonómia, Timor-Leste la’ós nasaun kiak, ita nasaun riku, ita iha mina, iha osan, ita iha rikusoin barak, ita iha tasi, maibé la justu, bainhira ita nia povu ne’e moris ho kondisaun ne’ebé la dignu, kondisaun ne’ebé kiak nia laran,”
Tanba ne’e, KSTL hanoin buat ne’ebé traballadór sira presiza atu kontinua nafatin mak ejije partisipasaun traballadór sira ne’e atu kontinua nafatin ejije ba Estadu, Govenu atu bele halo revizaun ba saláriu mínimu ne’e ba traballadór sira.
Iha fatin hanesan, Sekretáriu Estadu Formasaun Profesionál Empregu (SEFOPE) Alarico do Rorosário, haktuir, iha mandatu VIII Governu konstitusionál aprezenta ona lei seguransa no hijine iha servisu fatin, no lei sira ne’e Parlamentu Nasionál aprova ona, hein Prezidente Repúblika bele promulga iha tempu badak.
Nune’e mós Iha mandatu VIII governu konstitusionál sei aprova mós regulamentu kona-ba saláriu mínimu, iha mandatu ne’e Governu pratikamente SEFOPE aprezentasaun ona lei sira ne’e ba Ministeriu Koordenadór Asuntu Ekonomia, atu halo alterasaun ba iha lei traballu ne’e.
Alende ne’e, Prezidente Republika José Ramos Horta, hateten, lei ka saida-saida maka governu halo kona-ba traballadór nian sei estuda didi’ak, se lei ne’e justu duni, di’ak duni atu ajuda rai ne’e ka tanba polítika manán votus halo lei.
“Ha’u la temi governu ida ne’e, rai barak-barak nune’e, se ita respeita traballadór sira, respeita duni labele halo fali manipulasaun polítika traballadór sira” hateten nia.