Reportajen Silvino Freitas
Fakuldade Medisina Siensia Saude (FMCS) Departementu Parteira Universidade Nasional Timor-Lorosae (UNTL) aplika sansaun ba estudante parteira nain 3 durante fulan 6 no la tuir estajiu tanba tinan 2025 tanba estudante nain 3 ne’e halimar tik-tok iha kampus, nunee sansaun disiplinar ne’e viola kodigu konduta UNTL no diretor departementu viola kompetensia sansaun disiplinar UNTL nian.
Senadu FMCS Ronaldo do Rego dehan, estudante parteira nain tolu la tuir estajiu tanba hetan impedimentu husi diretor departemen parteira Rafael dos Santos ne’ebe ho razaun katak estudante parteira nain 3 ne’e halo tik-tok maibe tik-tok ne’ebe sira halo la viral no fo impaktu ba buat ruma maibe tanba sira iha kompetensia no poder hodi la autoriza atu tuir estajiu.
“Tanba sira feto no trauma ho asaun sira ne’e entaun sira hakbesik an mai ami nunee ami hamutuk ba aprosima ba sira maibe nufim laiha sansaun disiplinar maibe fo fali sansaun ne’ebe liu fali kodigu konduta tanba kodigu konduta dehan katak kuandu estudante ruma komete sala ruma sansaun 1 too 30 dias deit maibe diretor foti ninia pozisaun halo suspensaun liu fali kodigu konduta hateten” dehan senadu FMCS Ronaldo do Rego iha kampus sentral UNTL, (13/05).
Nia dehan tan, too dadaun ne’e estudante nain 3 seidauk bele halo estajiu maibe ninia kolega sira halo tiha ona estajiu maibe sira nain 3 nafatin hetan impedimentu husi parte departementu no fakuldade nian ne’ebe lakohi atu sira nain tuun ba estajiu, orseik mos profesora ida naran Isabelita dehan ona katak lakohi atu estudante nain 3 halao tan estajiu no lakohi ona hanorin estudante nain 3 tanba ho aktu sira ne’ebe sira halo.
“Dala ida tan hau hakarak afirma ba profesora ne’e katak UNTL ne’e instituisaun publika finansia husi orsamentu jeral estadu no povu nia oan mak atu eskola iha UNTL no sira nain 3 iha direitu atu hetan benefisiu husi universidade” dehan Ronaldo.
Nia konklui katak, estudante nain 3 ne’e pratika halimar tik-tok iha kampus no laiha indisius ho atitudi at ruma maibe halimar hodi halo diskusaun, karik dosente sira haree tanba uza farda eskola nian no komete ona erru sira hanesan ne’e bele informa ba konsellu disiplinar atu bele hola sansaun tuir kodigu konduta ne’ebe vigor ona iha universidade, tuir loloos estudante sira halao estajiu iha semana kotuk iha Oekusse Maliana no Gleno maibe tanba asaun ne’ebe sira halo entaun dosente sira impede tiha estudante sira la halo estajiu no estudante nain tolu ne’e hahu ninia estudu iha UNTL iha tinan 2022.
Fatin hanesan senadu jeral UNTL Cesar João dehan, kazu ne’ebe akontese iha UNTL liuliu FMCS nian maka limita estudante sira la ba estajiu kazu ne’e halo husi diretor departemento parteira Rafael dos Santos hodi limita estudante perda ninia direitu ba estajiu durante fulan 6.
“Ita haree fila fali ba kodigu konduta universidade nian ne’e aplika sansaun ba estudante sira periodu suspensaun ne’e loron ida too loron 30 suspensaun tuir kodigu konduta UNTL nian” dehan Cesar.
Nia dehan tan, maibe diretor ninia desizaun ne’e aplika fali sansaun ba estudante nain 3 fulan 6 ne’ebe laos ninia kompetensia estudante sira perda ninia direitu iha fulan 6 nia laran ne’ebe kontra kodigu konduta UNTL nian, konsellu disiplinar ne’ebe aplika ba estudante sira ne’e mai husi koajuva reitor nian no diretor laiha kompetensia atu halo ida nee.