
Reportajen Juvinal Cabral
Uniaun Estudante Universitariu Munisipiu Ermera (UNEUMER), hamutuk ho movimentu foin-sa’e Atsabe (MOFA). Realiza komunikadu imprénsa ezize governu hadia estrada grave teb-tebes ba povu maioria iha munisipiu ermera, komunidade sira iha postu lima hanesan: Ermera antigu, Letefoho, Hatulia A, Hatulia B no Atsabe.
Porta-voz Jaqeu Maia de Araujo iha komunikandu imprensa hateten direitu fundamentais sira hotu ida maka direitu baziku asesu ba kondisaun estrada ne’ebé maka adekuadu no favoravel, maibé infelismente saida maka akontese iha munisipiu Ermera, kondisaun estrada sai grave teb-tebes ba povu maioria iha munisipiu ermera, no susar komunidade sira atu asesu ho diak. Tamba estrada laloos ona dalan ba transporte publiku tantu privadu halo movimentasaun. Ikus nia efeitu hamate rendimentu ekonomia família nian iha munisipiu ermera, basa realidade sosial ne’ebé akontese, ba komunidade sira iha postu lima hanesan: Ermera antigu, Letefoho, Hatulia A, Hatulia B noAtsabe.
“Komunidade sira husi postu lima (5) ne’e lakon sira nia produtu lokál sira hanesan; Batar, Ai-farina, Fehuk, Talas, Foos rai, Kafé, Modo tahan, no seluk tan labele lori mai iha merkadu no labele kompete ho produtu importasaun ne’ebé mai husi rai seluk maka (china sira fan iha sidade Gleno no Ermera antiga),”dehan porta-voz Jaqeu Maia de Araujo iha komunikandu imprensa, Jardim 05 de Maio, 06/02/2025.
Porta-voz ne’e informa iha sorin seluk kondisaun estrada, minimiza vizitante sira husi munisipiu seluk no mós ema estranjeiru sira atu vizita turismu komunitariu sira iha munisipiu Ermera hanesan; turismu relijiozu Kristu liurai (postu letefoho), Bee Manas (Postu Hatulia A), Bee Mean (Identidade Munisipiu Ermera), Kafé inan identidade Ermera (iha suku fatubessi postu Hatulia B), turismu relijiozu nain feto Peregrina (iha suku fatubessi postu Hatulia B), Abrigu rejistensia Saudozu Nino koni Santana (suku Mertutu postu ermera antiga).
“Turismu sira ne’e abandonado tanba la hetan vizita husi ema seluk, no komunidade sira mós la hetan benefisiu husi ne’eba tanba kondisaun estrada ne’ebé la permite atu atrai turista sira.
Relasiona Problema sira ne’e la’os novidade foun mai ita, la’os mós assuntu foun mai ita atu diskuti iha tinan inplementasaun ida ne’ebé IX governu konstituisional hateten. Maibe ida ne’e sai ona hanesan konsumu publiku, tantu mós ba lideransa ingnoransia sira, kuandu ita hare’e didiak ba historia partsipasaun povu ermera nian, iha eleisaun ne’ebé troka poder ba malu husi grupu minoria balun.”
Eleisaun ba dala neen (6) ona iha independensia ida ne’e, povu ermera partisipa fila-fila iha eleisaun ne’ebé ema hanaran festa demokrasia, poder no desizaun hotu sentraliza deit iha forsa politika sira hanesan; Partidu CNRT ne’ebé lideradu husi (Sr. José Alexandre Kayrala Xanana Gusmão, atual Primeiru Ministru ), Partidu FRETELIN ne’ebé maka lideradu husi (Dr. Mari Bin Amude Alkateri), partidu PD ne’ebé maka lideradu husi (Sr Eng. Mariano Assanami Sabino).
Povu ermera sai deit tarjetu ba votu, depois de eleisaun hotu kondisaun povu nia sai grave liutan, liu-liu iha setor potensial sira hanesan; setor edukasaun, setor saúde, setor agrikultura, no setor Turismu, malnutrisaun iha munisipiu ermera as liu iha munisipiu hotu.
“Partidu sira temi iha leten konfiansa ne’e povu sempre fó fila fila liu husi quatru dolar, vinte cinco centavos ($4,25), maibé apenas benefisia deit grupu minoria ou sira nia partidu no familia, no osan sira ne’ebé povu fo ba sira hetan supa hotu husi osan nain sira (kapitalismu) ohin loron. Hare’e ba problema sira hotu maka ami liu husi oraganizasaun Uniaun estudante universitariu Munisipiu Ermera (UNEUMER) hamutuk ho Movimentu Foin-sa’e Atsabe (MOFA), mobiliza estudante no juventude Ermera oan hotu realiza komunikadu imprensa iha loron-ida fulan fevreiru iha tinan ne’e hodi ezizi ba nonu governo konstituisional, ne’ebé lidera husi partidu rua hanesan CNRT no PD, hodi hare’e lalais ba kondisaun konektividade infraestrura hanesan estrada iha munisipiu Ermera sai grave liu,” dehan porta-Voz.









