
Reportajen David da Costa
Relasiona ho karta sirkular ne’ebe fo sai husi Ministeriu Saude (MS) hodi bandu profesional saude no mediku sira ne’ebe hetan salariu husi estadu, hodi la bele halo serbisu iha kliniku privadu sira.
Liu husi semariu nasional ne’ebe organiza husi Asosiasaun professional saúde sira ho tema “ Implementasaun regime kareira dos professional saúde, iha kontestu estadu de direitu demokratiku», Vise Primeiru Ministru, Ministru Koordenador Assuntos Sociais, Ministru Desenvolvimento Rural e Habitasaun Komunitária, Mariano Assanami Sabino hateten iha Konstituisaun RDTL dehan ema ida labele iha dupla serbisu, para simu osan estadu nian dupla, maibé Konstituisaun mos la bandu kuandu iha ona oras ne’ebe liu serbisu nian, ema hotu livre hanesan sidadaun hodi hala’o serbisu.
Tanba ne’e Assaname dehan profisionál saude sira, tenke tur hodi haree duni diagnosa, lei sira ne’ebe maka iha, ho sira nia esperiensia duni, ho sira nia dezafiu sira hasoru. Tanba ne’e governante hakarak tur hamutuk hodi halo diskusaun ho Profisionais saúde para hadi’a saúde. No haree mos Funsionáriu Publiku sira ne’ebé serbisu keleur ona maibé ho saláriu ne’ebe maka ki’ik, governu presiza hadi’a ida ne’e.
“Nu’udar governante ita hakarak fó, ita hakarak tur para diskuti, ita hakarak rona malu para hadi’a saúde ne’e, iha responsabilidade sira iha ne’e, maibé kuandu sira asume iha difikuldade ba sira para atu implementa loloos. Tanba ne’e, ha’u hanoin tempu ona para ita atu ko’alia tanba 20 ital anos ita ukun-an, atu halo loloos saida maka ita interpreta ba regime espesiál, regime kareira no ba lei sira ne’ebe Funsaun Publiku implementa”, dehan Assanami iha salaun CNE, 14/12/2024.
Nia dehan Funsaun publiku rasik husu ba Konsellu Ministériu para haree kona-ba Funsionáriu Publiku nian kareira, Tanba lubuk ida mak serbisu kleur ona, maibé saláriu ne’e ki’ik tebes, governu presiza hadi’a mos saláriu ba funsionáriu publiku, maibé mos hadi’a diak liu tan disiplina no prestasaun serbisu sira ne’e.
Governante ne’e dehan regras ne’e retoma ba kontratu, tanba kontratu iha ema tenke kumpre, maibé tanba ida ne’e regime espesiál, maka presiza halo diskusaun para haree ho kle’an.
Nia esplika liu tan katak setor saude no eukasaun nudar sektor importante, labele iha opozisaun iha setor refere, partidu ne’ebe deit mak lidera governu tenke apoia para serbisu ne’e lao no presiza professional katak presiza iha konsensu husi polítiku nain sira.









