Reportazen Francisco JDA
Relasiona ho agenda plenara iha parlamentu nasional iha loron 18 Maiu konaba destituisaun ba Prezidente Parlamentu Nasional (PPN), Arao Noe ne’ebe proposta mai hosi bankada FRETILIN, PLP no KHUNTO.
Liu hosi deklarasaun PPN Nian hateten katak aktu sira ne’ebe konsidera nudar tentaivu hadau poder mak hanesan iha loron 13 Maiu 2020 bankada FRETILIN, PLP no KHNTO dirije rekerimentu distituisaun PPN ba fali Vise PPN. Tuir PPN Arao katak aktu ida ne’e viola KRDTL artigu 99 (3), Rejimentu PN artigu 17 konaba kompetensia PPN.
Arao Noe mos hateten Konstituisaun artigu 99 (3) hateten klaru katak Parlamentu Nasional reuni ordinariamente tuir konvokasaun Prezidente Parlamentu nian, tanba ne’e Vise Prezidente parlamentu Maria Angelina Lopes Sarmentu nia aktu sira neebe viola KRDTL, LOFAP, Kodigu Penal no Resimentu Parlamentu Nasional.
“Vise PPN Maria Angelina Lopes Sarmentu obriga Xefe Divizaun apoiu plenaria ka DIPLEN Qunitilano Ase atu ajenda no viola rejimentu parlamentu nasional artigu 22 konaba kompetensia Vise PPN nian. Vise PPN so bele ezerse PPN nia funsaun bainhira hetan delegasaun kompetensia hosi PPN tuir rejimentu artigu 22 numeru 3”, hateten PPN 18/05.
PPN Arao mos dehan katak tuir prosedimentu normal iha parlamentu nasional, Prezidente Parlamentu makai ha kompetensia atu konvoka konferensia lideres bankada hodi aprova ajenda ba plenaria.
Arao reafirma katak bazea ba KRDTL artigu 86 (f), Parlamentu Nasional hein disolusaun hosi Prezidente da Republika no firme hodi defende KRDTL tuir artigu 2 (2) katak estadu hakruuk ba Konstituisaun no Lei oan sira.
Iha parte sorin Neon Metin halo konfirmasaun ba Vice Prezidente Parlamentu Nasional, Angelina Sarmento konaba deklarasaun hosi Prezidente Parlamentu Nasional (PPN) Arao Noe ne’ebe hateten Vice-PPN iha tentantiva atu hadau poder PPN nian.
Ba Neon Metin Vice-PPN, Angelina Sarmantu esplika katak Prezidente Parlamentu rasik viola ona artigu 16 (b) sobre destituisaun, ne’ebe dehan loron 5 Prezidente iha obrigasaun tenke ajenda no konvoka lider bankada hodi consensus para lori ajenda ida ne’e mai debate iha plenaria.
“Kuandu Prezidente la konvoka plenaria dala tolu ona siginifika Prezidente iha impedimentu. Deputadu sira dehan iha estadu emerjensia lider bankada sira desidi ona plenaria halao semana ida dala ida deit”, esplika Vice-PPN iha Parlamentu Nasional 18/05.
