Reportajen Francisco JDA
Forum Organizasaun Naun Governamentál Timor-Leste (FONGTIL) organiza semináriu, hodi ko’alia kona-ba relatoriu ne’ebé kada tinan 4, submete ba Asian Parlamentares Human Right, ne’ebé ko’alia kona ba situasaun direitus umanus iha Timor, tanba ne’e sosiedade sivíl kontinua halo preparasaun ba relatóriu, nune’e atu halo balansu mós ho governu nia relatóriu, maibé foku ba tinan ida ne’e mak hakerek kona ba liberdade fundamentu ba utiliza internet liuliu offline no online.
Tuir Diretór Executive FONGTIL, Daniel dos Santos ba jornalista sira hateten, ohin aprezenta relatóriu kona ba direitus umanus no hetan input hosi membru hanesan Autoridade Nasionál Komunikasaun (ANC), Asosiasaun Jornalista Timor Lorosa’e ( AJTL), Konsellu Imprensa, no akademiku nune’e oinsá mak bele haruka relatoriu ne’e ba alto nivel.
“Pontu importante ne’ebé ita mensiona oinsá liberdade atu utiliza informasaun no públika informasaun, iha liberdade espresaun ,oinsá mak liberdade espresaun buras ka ninia lalaok iha Timor, ita mós hasoru dezafiu tanba agora daudaun estadu esforsu hela liu hosi Ministériu Justisa, esforsu hela atu hamosu depois esforsu ne’e la hatene para tiha hakarak hamosu tan lei Sibernétika,” hatete Diretór Ezekutivu FONGTIL, Daniel Dos Santos iha Salaun FONGTIL ,12/07
Iha fatin hanesan, Presidente Asosiasaun Jornalista Timor Lorosa’e (AJTL) Zevonia Vieira iha aprezentasaun hatete katak, AJTL nia misaun importante los mak promove liberdade Imprensa no espresaun, katak natureza membru AJTL nian nakloke ba individu ka grupu jornalista ne’ebé hakunu rekízitu ne’ebé hatuur. Ida-ne’e inklui jornalista, columnist, editór, fotografu, operadór kamara, tekníku lian, aprezentadór, peskizadór, kartunis, blogger, layout designer, tantu fultime, no partime, mídia komunitáriu, eskritór independente, no artista gráfiku, freelance, no sira ne’ebé serbisu iha media mainstreaming ka mídia komunitáriu, tantu sira ne’ebé serbisu iha mídia imprime, rádiu divuzaun [rádiu no televizaun], media online no estudante komunikasaun sosial sira ne’ebe prepara sira nia an sekarik aban bainrua sira sai jornalista iha futuru.
“Durante ne’e kontinua promove liberdade imprensa no espresaun, tuir Report Without Borders hatudu katak Timor-Leste kontinua ranking ida iha sudeste aziátiku no iha mundu tinan ne’e ranking 71, ho razaun katak ita nia konstituisaun iha artigu 40 no 41 ne’ebe garante kona liberdade imprensa no asesu informasaun”, dehan Zevonia
Prezidente AJTL ne’e dehan, to’o agora jornalista ida iha Timor-Leste seidauk tama komarka, maibe situasaun balun iha maluk jornalista balun sai vítima hosi hahalok violentu ne’ebe halo hosi membru polisia ba jornalista sira iha fatin públiku, ne’ebe akontese antes mosu COVID-19
Semináriu ne’e, hetan partisipasaun másimu hosi sosiedade sivíl, inklui Autoridade Nasionál Comunikasaun ( ANC), Konsellu Imprensa, no akademista sira.










