Home Notisia Frente Buibere Oan: Asédiu Seksual Ne’ebe Akontese Iha Kampus, Hafraku Ona Estadu...

Frente Buibere Oan: Asédiu Seksual Ne’ebe Akontese Iha Kampus, Hafraku Ona Estadu nia Luta no Hari’i Sosiedade Inkluzivu 

618
0
Frente Buibere Oan (FBO), realiza konferensia imprensa. [Foto: Umbe]

Reportajen  Umbelina dos Reis 

Frente Buibere Oan (FBO), hamutuk ho vitima sira,  inan aman, eroina no feto Timor oan hotu ho lian makas no forte  ejije ba estrutura Universidade Dili (UNDIL),  atu foti medida ida adekuada neʼebé suporta ba vítima no ezonera ba hahalok pratika abuzu sexual sira inklui predatór sexuál ho inisial LR.

Portavoz Buibere Oan, Deonizia da Silva hateten, relasiona ho kazu asédiu seksual neʼebé akontese no buras iha espasu akademiku neʼebé halo hosi oknum docente balun, hanesan iha Universidade Dili (UNDIL), Universidade Nasionál Timor-Lorosa’e (UNTL), ne’ebe  iha fulan ne’e no sira seluk tan, neʼebé kontribui ba hafraku estadu nia luta ba hari’i sosiedade ida igual no inkluzivu.

“Tanba ne’e Frente Buibere Oan hakarak bolu ita hotu nia atensaun hodi hamrik hamutuk no luta kontra hahalok ne’e no fo ita nia-solidaredade umanitaria ba vítima sira atu kontinua hamri’ik firme hodi deklara lia-los ba públiku. Ita nia vitima sira hetan presaun makaas-husi autor no defensor predator sexual, ne’ebé tenta ataka vitima sira ho maneira irasional hanesan dadaun ne’e, halo hosi estrutura Universidade Dili hasoru vitima asediu sexual, maski autor rasik rekoñese aktu neʼebé nia halo.” Dehan Portavoz  Deonizia da Silva liuhosi konferensia imprensa, iha Jardin 5 de maio, kinta-feira, 23/10.

Nia dehan, Frente Buibere Oan halo halo kritika nakloke ba Universidade hotu liu-liu UNDIL ba desizaun estrutura universidade ne’ebé proteje autór asedu sexual ne’e lalos no krime. Tanba autor ne’e hetan ona xamada atensaun bebeik-inklui mós hetan suspensaun hosi parte kompetenti sira hanesan dekanu fakuldade siénsia politika no estrutura UNDIL, maibe  predator kontinua prátika nafatin nia aktu malkriadu no sexiasta hasoru estudante feto sira. Ezonerasaun ne’ebé universidade halo, nu’udar desizaun importante hodi proteje foinsa’e feto sira liu-liu kontribui ba komitmentu Timor-Leste ba hari’i sosiedade ne’ebé igual, inkluzivu no ekidade.

“Bainhira universidade la halo ida ne’e mak públiku labele nonok ba aktu ida, ita hotu iha responsabilidade dever no moral atu hamutuk sai lian ida hodi kria espasu seguru ba vitima, feto no labarik sira iha  sosiedade Timor-leste   atu livre husi forma kualker violénsia.”

Nia dehan, Frente Buibere Oan (FBO) hamutuk ho vitima sira,  inan aman, eroina no feto Timor oan hotu ho lian makas no forte hakarak ejije ba Primeiru estrutura UNDIL atu foti medida ida adekuada neʼebé suporta ba vítima no ezonera ba hahalok pratika abuzu sexual sira inklui predatór sexuál ho inisial LR. Rekomenda ba Ministériu Edukasaun no Ensino Superior hodi foti papel neʼebé liga ho politika Zero toleransia ba asédiu seksual iha espasu akademiku. Nune’e mos  ba Sekretariu estadu igualdade no inkluzasaun atu labele nonok de’it ba problema ne’ebe feto hasoru inklui asediu sexual-tanbá Governu aloka OJE ho montante kada tinan bá sensível jéneru atu garante seguransa ba ema hotu liu-liu feto iha fatin públiku. Nune’e husu mos ba  ANAA atu tetu kona-ba akreditasaun ba universidade ida ne’e no fó atensaun ba estrutura universidade sira atu ho seriedade garante univeridade ida seguru no kualidade. Nune’e mos  ba tribunal atu foti desizaun ida justu no imparsial atu ema hotu senti justisa iha Estadu Direitu Demokrátiku ida ne’e laos ho perguntas intimidasaun ba Vitima.

 Frente Buibere Oan (FBO), deklara  fulan ida ne’e Timor-Leste sei ofisialmente sai membru ASEAN, Frente Buibere Oan dezeju Timor-Leste nia adezaun, tenke kontinua atu fó modelu ba povu no lider  sira hotu iha Sudeste Aziatiku (ASEAN), kona-ba prinsipiu demokrasia, liberdade no direitu umanu, hanesan hatudu iha relatóriu internasionál sira. Labele husik aktu predator sexual  no hafraku fila fai Timor-Leste nian prinsipiu Liberdade, direitu no demokrasia tuir artigu 8 alinea 1 no 10 alinea 1 tuir Konstituisaun RDTL.

Print Friendly, PDF & Email

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here