Reportajen Joselina dos Santos
Universidade Díli (UNDIL), liuhosi Fakuldade Enjeñaria, Departamentu Industria konvida Sekretáriu Estadu Ensinu Sekundáriu Jerál no Ensinu Tékniku Vokasionál hodi ensera atividade “Feira no Abilidade” ho Tema “Haburas Siénsia no Teknolojia Mak Nu’udar Pasu Uniku Ba Dezenvolvimentu” objetivu atu transforma Lixu sai resiklajen hodi bele redus foer iha Díli laran.
Hafoin Ensera, Reitór UNDIL Jóse Agustinho Belo hatete, Timor-Leste independensia ona entaun atu konstrui rai ne’e la’os fokus de’it ba ekonomia ka direitu sosiál politika nian. Tanba rai ne’e atu ba oin no forte ka diak tenke iha fabrika industria, ne’e importante tanba ne’e Faculdade Engeñaria hamutuk Fakuldade seluk hodi halo feria atu bele esplika ba povu.
“Nomós oinsa bele talenta foun ita nia estudante sira durante sira tuir teoriakamente, entaun agora sira tenke tuir pratika nomos sira halo inovasaun ne’ebe diak. Liu-liu preparasaun ba solda sira no oinsa investe kiik sira bele iha hanoin. Tanba ita haree katak iha Díli laran nafatin foer ba beik-beik tanba iha plastik barak, maibe plastik ne’e potensial sira forma bele halo utiliza tuir sira nia espozisaun”, dehan Reitór hafoin ensera atividade, iha Edifisiu UNDIL Balide, Tersa 05/9.
Nune’e UNDIL konvida Governu da-sia liuhosi konvida Sekretáriu Estadu Ensinu Sekundáriu Jerál no Ensinu Tékniku Vokasionál, reprezenta governu atu haree no nia hanoin ba atividade refere, tanba maske Universidade privadu maibe iha hanoin atu halo konstrusuan ba futuru.
“Timor presiza iha kompetisaun diak karik ita tama ASEAN no CPLP tenke ho kapasidade preparasaun ne’ebe diak ho estudante sira. Tanba ne’e hanesan modelu ida atu bele fó biban ba sira atu kontinua feria iha futuru. Ami sei hato’o ba estudante sira iha nivel sekundariu kona-ba materia Geologia, tanba ita iha fatuk no sasan barak kona-ba rekursus naturais, nune’e ita tenke iha kapasidade atu komprende no koñese maibe liu de’it, entaun dadaun ne’e ita halo promosaun iha nivel lokal mais ba oin halo preparasaun atu bele kompete ho rai seluk”,
Iha fatin hanesan, Komisaun Organizadora ba atividade feira, Ervina Assis Belo hatutan, Iha futuru sira sei kontinua realiza tanba ema hotu hatene ho tema Jeral ne’ebe iha katak haburas siénsia no teknolojia nu’udar fese uniku ba dezenvolvimentu nasional. Entaun ho tematiku hirak ne’e sira nafatin iha inisiativa ba oin hodi kaderniza malu liuhosi feria ida ne’e atu bele atinje misaun universidade nian.
“Ita iha estratejia barak atu responde ba lixu ne’ebe namkari iha Dili laran maibe nafatin, entaun ho inisiativa estudante vuluntatiamente organiza feria ida ne’e iha hodi tranformasaun hanesan lixu plastik akua mamuk sai tizolu no sai logu Universidade, ne’e duni husu governu presiza tau prioridade atu bele redus lixu sira iha dili laran”, dehan Komisaun Organizadora.
Entretantu, Sekretáriu Estadu Ensinu Sekundáriu Jerál no Ensinu Tékniku Vokasionál, Domingos Lopes Lemos haktuir gradese ba Reitór UNDIL no estudante sira liu-liu fakuldade Enjeñaria ne’ebe organiza eventu importante ne’e hodi loke feria iha aniversáriu fakuldade enjeñeria nian. Tanba siénsia no teknolojia sempre iha faktores rua hanesan presente ba aktividade hodi fasilita estudante sira-nia koñesimentu iha prosesu halao atividade.
“Ita hotu hatene katak siénsia teknolojia apresenta inovativu hanesan sentru sentral hodi halo dezenvolvimentu nasional, tanba atividade ne’e atu bele dezenvolve estudante husi sekundaria no tekniku vokasional sira bele aumenta koñesimentu no abilidade iha sira nia estudu,” hateten Sekretariu Estadu Tekniku Vokasional.










