Home Notisia Iha Situasaun Covid-19, Menus Hosi 1% Uma Kain Kategoria Hamlaha Todan

Iha Situasaun Covid-19, Menus Hosi 1% Uma Kain Kategoria Hamlaha Todan

1315
0
MAP Hamutuk ho parseiru dezenvolvimentu sira lansa relatoriu seguransa ai-han. [Foto: Zevonia Vieira | 10.06.2020]

Ministeriu Agrikultura no Peskas, liu hosi departamentu Seguransa Alimentar lansa rezultadu relatoriu konaba seguransa ai-han.

Liu hosi aprezentasaun ne’ebe mak aprezenta hosi Xefe Departamentu Seguransa Alimentar, Rofino Soares Gusmao relata katak levantamentu dadus hosi seguransa aihan ne’ebe hetan afeta hosi mudansa klimatika, akontese moras animal hanesan African Swine Fever, Newscatle Disease no peste ai-han inklui Fall Armyworm no relasiona ho restriksaun Covid-19.

Objetivu hosi relatoriu ne’e rasik Xefe Departamentu hataten atu atuliza informasaun, relevante no kontekstual konaba impaktu Covid-19 no ameasa ba parte agrikultura iha uma kain no merkadu iha Timor-Leste.

Hosi peskiza relasiona ho uma kain sira ne’ebe iha esperiensia inseguransa ai-han, iha tempu ne’ebe loloos ai-han seguru ba tinan ida ne’e, hosi dadus hatudu katak maioria rekursu ba vida moris ka rendimentu ba agrikultura hamutuk 92%, ba animal 53% no bai ha pensaun iha deit 18%. Dadus refere maioria responde sira nia rendimentu ne’ebe depende bainhira hetan tempu ameasa.

Hosi dadus mos hatudu katak ema ne’ebe responde ba ai-han ne’ebe rai iha tinan ne’e menus los hatudu katak iha 64% uma kain mak hateten ai-han ne’ebe sira rai, responde deit ba fulan 2 ou menus. Ema nain 18% uma kain laiha ai-han hodi rai.

Iha dadus seluk hatudu katak uma kain ne’ebe menus rai ai-han tuir tempu ne’ebe sira presiza rai, iha ema nain 58% mak hatan rai ai-han tinan ida ne’e, menus liu kompara ho tinan bai-bain.

Dadus mos hatudu katak uma kain balun hatudu sinal inseguransa ba ai-han iha tempu balun, bebeik no lor-loron, dadus hatudu iha 41% redus sira nia hahan lor-loron, iha 43 limita sira nia porsaun hahan no iha 42% reduz konsumen entre ema boot.

Hosi peskiza ne’e mos hatudu konaba Uma kain relata katak, hamlaha sei akontese kuandu rai ai-han menus, iha 14% mak hatan katak sente sira iha kategoria hamlaha moderadu no menus hosi 1% uma kain mak sente iha kategoria hamlaha todan

Relatoriu ne’e serbisu hamutuk ho parseiru dezenvolvimentu sira hanesan Usaid, Ausaid, Mercy Corps, OXFAM, ADRA, CRS, TOMAK no World Vision.

Peskiza ne’e halao iha muncisipiu 12 no RAEOA, hamutuk 82 suku, iha suku 6 ba kada municipiu, hamutuk ema nain 1,217 ne’ebe sai fontes no kada municipiu iha nain 90 mak hetan entrevista.

Relatoriu ne’e halo iha durante pandemia Covid-19 ne’ebe afeta Timor-Leste hosi Marsu to’o Maiu 2020.

Print Friendly, PDF & Email

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here