Reportajen Santina Lucia da Costa
Kandidata Prezidente Republika ho Númeru sorteiu 7, Milena Pires, ho kompromisu polítika karik eleitu ba Prezidente Repúblika tinan 2022-2027, iha obrigasaun tolu (3) mak serbisu hamutuk ho governu halo prevensaun ba violensia bazeia ba jeneru. Responsabilidade tomak nu’udar Xefe Estadu atu asegura justisa. Responsabilizasaun husi pratikantes ka autóres ba violasaun tenke liu duni ho justisa.
Kandidata Prezidente Republika ho Númeru sorteiu 7 hateten komprimisu politika ne’e iha ambitu debate Nasional ba kandidatura Prezidente Republika tinan 2022-2027 bainhira hatan ba Perguntas ne’ebé fó husi Moderadór Expedito Dias Ximenes iha Novu Turizmu foin lalais ne’e.
Violensia Bazeia ba Jeneru haktuir inkéritu nasionál demografia saúde iha tinan 2019, 33% feto ho idade entre 15 to’o 49 sofre husi violensia fizika dezde 15 anos, se eleita Prezidente Republika proposta hodi apoia hamenus violensia bazeia ba jeneru iha Timor-Leste mak saida?, Milena Pires hatan, kestaun bazeia ba jeneru, violensia kontra feto, violensia kontra labarik, liuliu violasaun seksual, violensia domestika, kazu insestu, pidofilia, tenki sai konsiensia Prezidente Republika nian, ita iha mós kazu oioin iha sosiedade taka matan.
“Se hau hetan duni fiar nu’udar Prezidente Republika, iha obrigasaun tolu (3) mak, atu serbisu hamutuk ho governu atu halo prevensaun ba virus ne’ebé ita hatene, kritika kontra feto. Prezidentre Republika iha mós responsabilidade tomak nu’udar Xefe Estadu atu asegura justisa ba sira ne’ebé hetan violensia ida ne’e. Responsabilizasaun husi pratikantes ka autóres ba violasaun tenke liu duni ho justisa, Ba ida ne’ebé akontese ita nia lei tenki klaru no saida mak krime loloos.” Komprimisu, Kandidata PR, Milena Pires iha Novu Turizmu, 15/3.
Milena Pires, hatutan, Bainhira kazu insestu akontese ita nia procuradora sira atu akuza, tenki foti fila-fali aspetu sira seluk husi kodigu penal atu hetan provas katak, violensia uza ka lae, forsa uza ka lae, bazeia kazu insestu ba ita nia sosiedade ita iha dadaun, sosiedade bazeia ba prinsipiu pratikamente ita dehan katak, ita konsiente hanoin katak kazu insestu los duni.
Nia dehan, Lei violensia domestika maske iha kestoens refere ba violensia psikolojika no mós violensia ekonomika ita nia autores judisiariu seidauk uza aspetu ida ne’e uza ba violensia psikolojia ho violensia ekonomia, mak ita hanoin treinu kapasitasaun ita bele fó ba judisiariu sira atu bele kordena didi’ak kona-ba krimes, violasaun bazeia ba jeneru.
