Home Notisia AJTL: Karta Notifikasaun PNTL Ba Jornál Independent Hakruk Liu ba Presaun Polítika...

AJTL: Karta Notifikasaun PNTL Ba Jornál Independent Hakruk Liu ba Presaun Polítika Husi Politiku nain Sira

937
0
AJTL halo konferensia imprensa. [Foto: Adroaldo | 24.10.2022]

Reportajen Adroaldo “Saretukau”

“Karta notifikasaun ida-ne’e hatudu katak Komandu Jeral PNTL la afavor ba lia-loos kona-ba intervensaun politika ba instituisaun seluk nia servisu ne’ebé kanal midia sira publika, maibé hakru’uk liu presaun polítika husi governante no polítiku sira” AJTL

Asosiasaun Jornalista Timor Lorosa’e (AJTL), liu hosi konferénsia imprensa hato’o nia solidariedade ba Xefe Redasaun Independente Jorgino dos Santos no jornalista Domingos Gomes, ne’ebé hetan notifikasaun hosi Polísia Nacional Timor Leste (PNTL), liu hosi Servisu Investigasaun Kriminal relasiona ho Jornal Independente nia notísia konabá atu demite Gastão.

Liu hosi konferénsia imprensa ne’ebé hala’o iha Sede AJTL, Fatuhada, Prezidente AJTL, Zevonia Vieira hodi estrutura nian naran hato’o solidariedade, ba jornalista hosi media Independente ne’ebé hetan notifikasaun hosi PNTL, hodi koko hamate liberdade imprensa no espresaun iha Timor-Leste.

“Liu hosi asaun ida ne’e ita hatudu ita nia solidariedade ba jornalista no média independent ne’ebé mak hetan ona notifikasaun ba kazu, ne’ebé tenta atu hamate ita nia liberdade imprensa iha Timor-Leste, ho nune’e estrutura AJTL hakarak hato’o statement ba kazu ida ne’e atu ita hotu bele halo advokasia forte liu tan,” dehan Prezidente AJTL, Zevonia Vieira iha konferénsia imprensa, Segunda, 24/10.

Iha deklarasaun imprensa ne’e Zevonia hato’o, atu proteje kualidade demokrasia no halo povu Timor-Leste sai maduru iha demokrasia, papél média, sosiadade sivil no sidadaun sira iha momentu ne’e nesesáriu tebes. Kualidade demokrasia garantidu bainhira iha komunikasaun di’ak entre povu no sira ne’ebé ukun liu hosi liberdade espresaun no liberdade imprensa. Nia hatutan, média, sidadaun no sosiadade sivil sira sei hala’o ninia funsaun kontrolu sosial ho di’ak bainhira liberdade imprensa no liberdade espresaun garantidu.

“Tanba ne’e, AJTL ne’ebé durante ne’e halo advokasia hodi promove no hametin liberdade imprensa no liberdade espresaun iha país demokrátiku ida ne’e, haree katak karta notifikasaun hosi Polísia Nasionál Timor-Leste, Komandu Jerál, Servisu Investigasaun Nasionál ne’ebé dirije ba Xefe Redasaun Jornal Independente, Jorgino dos Santos no Jornalista Domingos Gomes nu’udar tentativa no ameasa ida ba independénsia jornalizmu no liberdade imprensa iha Timor-Leste, hanesan haktuir iha Konstituisaun RDTL, Artigu 40 no 41,” dehan Zevonia liu hosi konferénsia imprensa.

AJTL mos haree katak PNTL nia karta notifikasaun ba Redasaun Jornal Independente relasiona ho notisia edisaun 11 Outubru 2022 ho titulu “Ejizénsia Demite Gastão, Komisariu Mateus: PNTL Simu Karta husi Vise MJ no Vise MOP no notisia ho titulu “Deskonfia Vise MJ Haruka Karta ba Komando PNTL atu Demite Gastão nu’udar aktu represivu ne’ebé rejime ditadura hanesan Orde Baru, uza iha tempu okupasaun Indonézia hodi hanehan jonalista no midia atu labele for sai lia loos.

“Komandu Jeral PNTL nia aktu hodi notifika Xefe Redasaun Jornal Independente, Jorgino dos Santos no Jornalista Domingos Gomes uza Kodigu Prosesu Penal la’os aktu demokrátiku tanba notísia sira ne’ebé Jornal Independente publika ne’e produtu jornalístiku ne’ebé bazela faktu, la’os aktu krime no ida ne’e nu’udar parte ida husi papél média kontrolu sosial nian hodi hakonu sidadaun sira nia direitu atu asesu ba informasaun loloos no kredivél kona-ba servisu publiku hotu-hotu,” Zevonia preokupa.

Relasiona asaun ne’e mak, AJTL kontra no kondena notifikasun husi Komandu Jeral PNTL ne’ebé dirije ba Xefe Redasaun Jornal Independente no nia jornalista, tanba ida ne’e  sei hata’uk jornalista no média atu halo auto-sensura iha kontestu kobertura no publikasaun notisia sira iha futuru.

AJTL konsidera karta notifikasaun ida-ne’e hatudu katak Komandu Jeral PNTL la afavor ba lia-loos kona-ba intervensaun politika ba instituisaun seluk nia servisu ne’ebé kanal midia sira publika, maibé hakru’uk liu presaun polítika husi governante no polítiku sira, dehan Zevonia.

“AJTL mos sei halo karta ba Sua Exelensia Prezidente Républika, José Ramos Horta nu’udar mos laureadu Nobel da Paz no Primeru Ministru Taur Matan Ruak kona-ba Komandu PNTL nia karta notifikasaun tanba ameasa da-dauk liberdade imprensa no liberdade espresaun iha ambitu Timor-Leste halo preparasaun atu tama iha ASEAN iha tinan oin.”

Iha sorin seluk AJTL husu atu komandu Jeral PNTL hapara notifikasaun ne’ebé haruka ba Redasaun Jornal Independente no husu atu uza Lei Komunikasaun Sosial atu rezolve kazu sira ne’ebé iha ligasaun ho produtu jornalístiku, la’os uza fali kódigu Penal hodi kondena jornalista no média tanba notísia la’os aktu krime. AJTL mos husu ba Conselho de Imprensa atu foti inisiativa hodi halo mediasaun ba kazu desputa entre PNTL no Jornal Independente ne’ebé nia kauza mak publikasaun notisia atu rezulta ba iha win-win solution.

Ikus Prezidente AJTL, Zevonia Vieira husu journalista sira atu nafatin fo solidariedade jornal Independente nia kazu ne’e to’o hetan solusaun. Nia mos enkoraja nafatin jornalista sira atu hala’o knaar nafatin kumpri kódigu étika jornalístika.

“Jornalista sira no kanal média hotu-hotu iha rai laran atu fo salidariade ba malu hodi kontinua publika kazu ne’e to’o hetan solusaun loloos no justu. Jornalista no kanal média hotu-hotu atu nafatin kumpri Kódigu Étika Jornalístika, Lei Komunikasaun Sosial no prinsipiu sira jornalizmu nian bainhira hala’o knaar jornalizmu iha ne’ebé de’it atu nafatin asegura no garante liberdade imprensa no liberdade espresaun iha Timor-Leste,” Zevonia hakotu.

Print Friendly, PDF & Email

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here