
Reportajen David da Costa
Grupu Haburas Agrikultura iha suku Loilubu, Postu Administrativu Vemase, Munisipiu Baucau, husu Ministeiru Agrikultura, Pekuaria peskas i Florestas (MAPPF), atu fasilita tratór ba grupu hodi fila rai tanba durante ne’e selu ema nia tratór oras ida selu 20 dolar.
Xefe Finansa Grupu Haburas, hosi Munisípiu Baukau, Postu Administrativu Vemase Suku Loilubu, Marciana da Costa Freitas, hateten, durante ne’e grupu ne’e halo produsaun ba agrikultura selu ema nia tratór maka fila rai, tanba ne’e husu ba Governu atu fasilita tratór hodi bele fila rai.
“Ami presiza mak tratór fila rai tanba durante tinan haat ne’e ami selu ema nia tratór kada oras ida $20. Ida ne’e sai dezafiu ida ba ami. Maibé ami nafatin esforsu hodi oinsá ami nia grupu ne’e kontinua moris,” dehan Xefe Finansa Grupu Haburas Agrikultura, bainhira partesipa iha feira festival Agroekolojia, iha kompaun Hak farol, Kinta 20/11.
Nia haktuir, ohin mai partisipa iha festivál agroekolojia ne’e sente kontente tebes, tanba bele promove no faan produtu ne’ebé grupu ne’e iha mai merkadu nasionál tanba durante ne’e faan la dun folin.
“Ami kontente tebes tanba bele partisipa iha festivál agrikultura ne’e, tanba ami kuandu ba faan produtu iha merkadu ladún folin, iha eventu sira hanesan ne’e folin tebes. No Liuhusi eventu hanesan bele promove produtu ba iha nasionál,” Marciana dehan.
Nia salienta, ohin ne’e Grupu aprezenta produtu fehuk midar ho mina virjen. “To’o agora ema seidauk sosa, espera meiudia, lorokraik to’o aban ema sei sosa. Tanba baibain ami ba eventu hanesan sempre hetan lukru di’ak”.
Grupu Haburas ho membru hamutuk 15, mane lima no feto na’in 10. Grupu Haburas ne’e harii iha 2021 to’o ohin loron tinan haat ona. No grupu ne’e hari atu rai mesak osan atu bele haruka oan ba eskola no sustenta familia nia ekonomia.
“Ami-nia vizaun no misaun ne’e ami hakarak rai mesak ami-nia osan. Tanba liuhusi osan ne’e ami bele eduka aminia oan no bele sustenta nesesidade família uma laran nian,”tenik nia.
Nia subliña, produtu ne’ebé grupu iha mak fehun midar, forerai, mina virjen. Produtu ne’e grupu halo mesak iha toos. “Maibé ami selu tratór mak fila rai hodi kuda. Selu tratór oras ida $20. Ida-ne’e sente sai dezafiu ida ba ami. Tanba mákina laiha”.
Grupu Haburas ne’e organizasaun Word Vision mak harii no osan ne’e ami mak rai mesak. Hosi ezisténsia grupu Haburas tinan haat ami rekolla ona $21.678.
“Ami-nia osan ne’e rai hodi fó impresta ba família ne’ebé presiza. Foti $100 funan $15 maibé ami membru mak foti $100 funan $5. Ida-ne’e sente di’ak tanba mesmu la fahe osan ba malu, rai de’it iha grupu maibé sente iha benefísiu ba ami,” nia konklui.








